ايۋ نەگە كۇلمەيدى؟
ايۋ، مايمىل، تۇلكى، ارىستان باستاعان ءبىر توپ اڭ كولدەن وتپەكشى بولىپتى. ءبىراق قايىق بىرەۋ، ورىن ياهني قايىقتىڭ قۋاتى ءۇش-اق جانۋاردى كوتەرۋگە جەتەدى ەكەن. ءسويتىپ ۇشەۋدەن باسقاسى قالۋى كەرەك بولادى. ءار قايسىسىنىڭ ارعى جاققا بارۋعا ىنتاسى وتە زور، ويتكەنى ولاردىڭ بارماق بولعان جەرى ءبىر عاجاپ ارال ەكەن دەيدى ەستىگەندەر.
سودان تۇلكى ايتىپتى: - ءبارىمىز كەزەكپەن كۇلدىرگى ايتايىق، كىمنىڭ كۇلدىرگىسىنە بىرەۋىمىز كۇلمەي قالساق، ايتۋشىنى وسى جاققا قالدىرامىز، جاي عانا قالدىرمايمىز، كولگە لاقتىرامىز، - دەپتى. تۇلكىنىڭ ۇسىنىسىنا ءبارى كەلىسەدى. ەڭ ءبىرىنشى بوپ قويان بيشارا ايتقان كۇلدىرگىگە ەلدىڭ ءبارى كۇلگەنىمەن ايۋ كۇلمەي قاپتى. ەكىنشى بوپ مايمىل ايتقان ەكەن، وعان بۇكىل ەل قىران-توپان بولىپ كۇلسەدە، ايۋعا ولدا اسەر ەتە الماپتى، ايۋ كۇلمەك تۇگىلى، ءتىپتى جىمىيىپتا قويماپتى.
سودان كەيىن تۇلكىنىڭ ءوزى ايتىپتى قاتىرىپ تۇرىپ. ءبىراق ، وعان باعانادان بەرگىنىڭ كەرىسى بولىپتى. ياعني تۇلكى ايتقان ازىلگە ەلدىڭ ءبىرى دە كۇلمەي، تەك ايۋ عانا ىشەك- سىلەسى قاتا كۇلگەن ەكەن. تۇلكىنى جۇرت كولگە لاقتىرار الدىندا ايۋدان "تۇلكى ايتقان كۇلدىرگىنىڭ قاي جەرى كۇلكىلى بولدى" دەپ سۇرايدى.
سوندا سويلەۋگە شاماسى ارەڭ كەلگەن ايۋ: - مەن بۇعان كۇلگەن جوقپىن، مانا ءبىرىنشى ايتقان قوياننىڭ كۇلدىرگىسى راسىندا كۇلكىلى-اق ەكەن، مەن سوعان كۇلىپ وتىرمىن، - دەپتى. سۋعا لاقتىرىلعان قويان مەن مايمىلعا جانى اشىعان جانۋارلاردىڭ رەنىشى كۇشەيىپ "پا، انا ەكەۋىنە وبال بولىپتى" دەسىپتى. ەل ەندى تۇلكىنى لاقتىرۋ ماسەلەسىن تالقىلاپ جاتقاندا ايۋ تاعى سىقىلىقتاي جونەلىپتى. سويتسە ول مايمىلدىڭ مىسقىلىنا كۇلىپ جاتىر ەكەن دەيدى. بۇنداي جاعدايدان كەيىن جانۋارلار اراسىندا نارازىلىق كۇشەيىپ، ايۋدىڭ ءىسى قاساقانا ىستەلۋدە، ول ادەيى كۇلمەي وتىر دەگەن سىڭايلى اڭگىمە تاراپتى. سونىمەن اڭ پاتشاسى ارىستان(سول ماسەلەگە ارنايى كەلگەن كورىنەدى) قاسقىر، جولبارىس سىندى بىرەر ازۋلى جىگىتتەرىن جىبەرىپ، ايۋدىڭ جايىن «ايۋ نەگە كۇلمەيدى؟» دەپ تەكسەرتىپتى. سويتسە الگى ايۋ مينحاۋحان(ونى وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر عوي) ەكەن دەيدى.
بەيسەن سۇلتان ۇلى
