قاي جانۋارلاردىڭ ەتى حالال سانالادى؟

استانا. قازاقپارات - يسلام دىنىندە كەي جانۋاردىڭ ەتىن جەۋگە تىيىم سالىنادى. ال، حالال سانالاتىن جانۋارلاردى بىلەسىز بە؟

 سيىر، قوي، ەشكى، تۇيە، قويان، تاۋىق، قاز، ۇيرەك، كۇركەتاۋىز تۇرىندەگى ءۇي جانۋارلارى. كيىك، ارقار، اقبوكەن، بۇعى، تاۋەشكى، زەبرا سەكىلدى جابايى جانۋارلار. كوگەرشىن، تورعاي، بودەنە، قىرعاۋىل، قاراتورعاي، تىرنا ءتارىزدى قۇستاردىڭ ەتتەرىنىڭ حالالدىعى جونىندە عۇلامالار اراسىندا اۋىزبىرلىك بار.

وسى ايتىلعانداردىڭ ءبىر بولىگىنىڭ حالالدىعى تۋرالى قۇراندا ايتىلسا، قالعاندارى قۇرانداعى «جەڭدەر» دەگەن قاعيداعا ساي جاقسى جانە تازا توپتان سانالعان. بۇلاردىڭ جىرتقىش بولماعانى، ياعني ازۋلارىندا ۇزىن جانە ۇشكىر نەمەسە شەڭگەلىمەن ۇستاپ اڭ اۋلامايتىنى جانە وزدەرىن قورعانا المايتىنى ايقىندالعان. بۇل جەردە اققۋ قۇس تا حالالعا جاتادى. ءبىراق قازاق حالقى ونى ەجەلدەن پاكتىگىنە جانە ادالدىعىنا قاراي «كيەلى قۇس» ساناپ جەمەگەن. ءتىپتى «اققۋدى اتپا، دوسىڭدى ساتپا» دەپ، ونى اتۋ دوسىن اتقانمەن بىردەي دەپ قاراعان.

حالال مەن حارام قازاق عۇلامالارى الدەبىر حيكمەتكە ساي ءپاتۋاسىن بەرسە كەرەك... شەگىرتكە دە سۇننەتتە جەۋگە بولاتىنى تۋرالى ۇكىم بولعاندىقتان حالال جانۋارلار توبىنان ورىن تەپكەن. عالىمدار اراسىندا ەتتەرىنىڭ حارام ەكەندىگىنە اۋىز بىرلىگى بار جان- جانۋارلار بولسا، ءۇش توپقا بولىنەدى. دوڭىزدىڭ حارامدىعىنا قاتىستى قۇراندا اشىق ۇكىم بار. قۇراندا ءتۇر رەتىندە تىيىم سالىنعان تەك وسى دوڭىز عانا. اللاھتان وزگە ءبىر نارسەنىڭ اتىمەن باۋىزدالعان جانۋارلاردىڭ ەتتەرىنىڭ حارام ەكەندىگىنە دە قۇراندا اشىق ۇكىم بار. يسلام ءدىنى - ءتاۋحيد ءدىنى. بارلىق جاندىنى دا جانسىزدى دا، جاراتقان اللاھ تاعالا. ەندەشە مال سويعاندا تەك جاراتقاننىڭ اتىمەن سويۋ - پارىز. وعان سەرىك قوسۋعا بولمايدى.

 

Ihsan.kz