يزرايلدىك تاريحشى پۋتينمەن بولعان كەزدەسۋدە باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ سوزدەرىن كەلتىردى - فوتو

استانا. قازاقپارات - يزرايلدىك تاريحشى، «ياد ۆا- شەم» (يزرايل) ۇلتشىلدىق قۇرباندارى ۇلتتىق ينستيتۋتىنىڭ قىزمەتكەرى ارون شنەەر كرەملدە جالپىۇلتتىق تاريحي جينالىستا ۆلاديمير پۋتينمەن بولعان كەزدەسۋدە باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ سوزدەرىن كەلتىردى.

«1946 -جىلى يۆريت تىلىنە الەكساندر بەكتىڭ «ۆولوكولامسك تاس جولى» اتتى كىتابى اۋدارىلدى. جاڭا مەملەكەت - يزرايل قۇرىلعان كەز ەدى. بۇل كىتاپ يزرايلدىك وفيتسەرلەرگە قارۋ تابىستاعان كەزدە بىرگە بەرىلەتىن. بۇل تەك وقۋ قۇرالى عانا ەمەس، اسكەري ءىس- قيمىل جاساۋدىڭ دايىن نۇسقاۋلىعى بولاتىن. گەنەرال، يزرايل قارۋلى كۇشتەرى باس شتابىنىڭ باستىعى موتا گۋر، ءوزىنىڭ ەسىندە ماڭگى قالعان وقيعاسىمەن ءبولىستى. ول روتا كومانديرى بولعان كەزدە، قورقىپ، قاشىپ كەتكەن قول استىنداعى ساربازدارعا قاراپ، وسى كىتاپتىڭ العى ءسوزىن وقيدى دا، كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى - وتە كەرەمەت ادام، مومىش ۇلىنىڭ سوزدەرىن كەلتىرەدى - «سەن جاۋىنگەرلىك پوزيتسيانى تاستاپ كەتتىم دەپ ويلايسىڭ با؟ سەن ماسكەۋدى بەرىپ قويدىڭ!» . سوڭىرا: «وسى سوزدەردەن سوڭ، كىتاپتى وقۋدى دوعاردىم دا، بۇرىلىپ كەتىپ قالدىم. سولداتتارىم مەنى سول كەزدە ۇققانىنا سەنىمدى بولدىم»، - دەگەنى بار. باسقا ارميا، باسقا مەملەكەت، ءبىراق بۇل يزرايل ارمياسىنا ونەگە بولعان وقيعا ەرلىكتىڭ، باتىرلىقتىڭ اسقان جۇرەكتىلىكتىڭ ۇلگىسىن كورسەتكەن تاريح ساباقتارىنىڭ ءبىرى بولدى»، - دەدى ول.

ارون شنەەر 1951 -جىلى لاتۆيانىڭ لۋدزا قالاسىندا دۇنيەگە كەلگەن. لاتۆيادا تۇرعان ونىڭ جانۇياسى مەن تۋعان- تۋىستارى 64 مۇشەسىنەن ۇلتشىلداردىڭ قۋدالاۋى كەزىندە ءولتىرىلدى. شنەەر 1975 -جىلى داۋگاۆپيلس پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىنىڭ تاريح- فيلولوگيا فاكۋلتەتىن جانە 1984 -جىلى ريگادا لاتۆيا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ تاريح فاكۋلتەتىن بىتىرگەن. 1990 -جىلدان بەرى يەرۋساليمدە تۇرادى. 1941-1945 -جىلداردا تۇتقىنعا تۇسكەن كەڭەس اسكەرلەرىنىڭ تاعدىرلارى جايىندا «پلەن» اتتى ەكى تومدىق زەرتتەۋ كىتابىنىڭ اۆتورى. 2013 -جىلى دوكتور ارون شنەەر پۋشكين مەدالىمەن ماراپاتتالدى.

      

 اۆتور: جاسۇلان جولدىبايەۆ