جاقسىنىڭ تۇياعى نەمەسە «ءۇش قويدى» ءۇش سايگۇلىككە بالاعان

نۇر- سۇلتان. قازاقپارات - ... بۇل ⅩⅨ عاسىردىڭ سوڭىنا تامان بولعان، ارقا وڭىرىندە كەڭ جايىلعان اڭگىمە.

قىپشاقتىڭ اتاقتى بەكتاس بايى ۇلكەن توي جاسايدى. سول تۇستا ارعىننىڭ قۇلجان، توكە ەسىمدى ەكى ارىسىنىڭ ەرلىگىمەن دە، بىلىكتىلىگىمەن دە اتاعى دۇركىرەپ تۇرعان كەزى. قانشا باتىر بولعانىمەن توكە دە پەندە. اكەلگەن جۇيرىگىنىڭ بايگە الماسىن بىلگەن توكە باتىر سول تويدا ەر قۇلجاندى قاسىنا الىپ: «قىپشاق اعايىن ءبىزدى سىيلاسا باس بايگەنى شاپپاي بەرسىن» دەپ الامانعا اتىن قوسپاي قويىپتى.

سودان ءجۇز جۇيرىكتىڭ اراسىنان سۋىرىلىپ شىققانعا بايگەسىن بەرەيىن دەسە قوس باتىردان جاسقانىپ، بەرمەيىن دەسە ەلدەن ۇيالىپ، توي يەلەرى داعدارادى عوي. «ءاي، نەسىنە اڭىراپ تۇرسىڭدار، ءسوزىمدى ەكى ەتەتىن سەندەر كىمسىڭدەر؟» دەپ توكە دە اقىرىپ، بەلدەن باسۋىن قويمايدى. ەل اعالارى قورىققاندارىنان ءۇنسىز بۇعادى. سوندا ەل ىسىنە ەندى ارالاسا باستاعان بايمۇرات ەسىمدى جاپ- جاس جىگىت ەكى باتىردىڭ تۇسىنا كەلىپ سابىرلى داۋىسپەن:

- ۋا، قوي توكە! ۋا، قوي توكە! ۋا، قوي توكە! - دەپ ءۇش قايتالاپتى. توكەڭ وعان ءبىر اۋىز ءسوز ايتپاستان اتىنىڭ باسىن بۇرىپ، تويدى تاستاپ جونەي بەرەدى.

ءسويتىپ بۇل وقيعا «بايمۇرات توكە باتىردىڭ بەتىن قايىردى» دەپ، ەل ءىشىن اڭىز بوپ تارايدى. ءبىراق، بايمۇراتتىڭ ءوزى «باتىرعا قارسى كەلگەنىم ورىنسىز بولدى- اۋ» دەپ شەشىپ، كوپ ۋاقىت وتپەي، ءۇش قاراكوك سايگۇلىكتى «توكە باتىردىڭ الدىنداعى ايبىم» دەپ ەلىنىڭ سىيلى ادامى ارقىلى بەرىپ جىبەرەدى.

قاراكوك سايگۇلىكتەر ول تۇستا قولعا تۇسپەس قازىنا عوي. توكەڭ بەلدەۋىنە بايلانعان سۇلۋ جىلقىلاردى كورىپ «وسەر جاستىڭ بەتى قايتپاسىن دەپ ءۇنسىز كەتىپ ەدىم. جاقسىنىڭ تۇياعى عوي. الىستى ويلايتىن اقىلدى ازامات ەكەن» دەپ بايمۇراتتىڭ ءجون بىلەتىن ازاماتتىعىنا قۋانىپ قالادى. ءبىراق، اكەلىنگەن جۇيرىكتىڭ ەكەۋ عانا ەكەنىن بىلگەندە: «ءاي، سول جولى بايمۇرات ماعان «ۋا، قوي توكە!» دەگەندى ءۇش مارتە ايتىپ ەدى عوي. ات نەگە ەكەۋ- اق؟» دەپ تاڭ قالادى. سويتسە سايگۇلىكتەردى جەتكىزۋشى كىسى ىركىلمەستەن: «دۇرىس ايتاسىز باتىر- ەكە. ءىنىڭىزدىڭ سىزگە بەرگەنى ۇشەۋ بولاتىن. ايىبىن بىلگەن اقىلدىلىعىنا ريزا بولىپ، بىرەۋىن ورتا جولدا مەن بايمۇراتتىڭ وزىنە قايتارىپ جىبەردىم» دەپتى. مۇنى ەستىگەن توكە باتىر: «ءاپ، بارەكەلدى! سەن دە تەگىن ازامات بولمادىڭ» دەپ الگى كىسىنى تاي سويىپ كۇتىپ، ەلىنە قۇرمەتتەپ قايتارعان ەكەن...

دايىنداعان تولەگەن جاكىتاي ۇلى

namys.kz