ناعىز قازاق قازاق ەمەس، ناعىز قازاق - دومبىرا
استانا. قازاقپارات - ساۋساعىنان ونەر ساۋلاعان قاراعاندىلىق شەبەر امان ءسادۋاقاسوۆتىڭ جاساعان دومبىراسى بۇگىندە رەسەيدىڭ استراحان قالاسىنداعى قۇرمانعازى مۇراجايىنىڭ تورىندە تۇر.
اتادان بالاعا امانات بولعان اتا كاسىپتى ابىرويمەن الىپ كەلە جاتقان ازامات - ارشادان دومبىرا جاسايتىن ارقاداعى جالعىز شەبەر.
ونىڭ ەندىگى تىلەگى - شاكىرت تاربيەلەپ، بار بىلگەنىن جاستارعا ۇيرەتۋ. امان ءسادۋاقاسوۆ 5 جاسىنان دومبىرا شەرتىپ، ءان شىرقاعان. «كيەلى ونەر اكەمنەن دارىدى»، - دەيدى ول. ماماندىعى ينجەنەر بولا تۇرا امان اعامىز ونەر جولىن تاڭدايدى. 1970-1980 - جىلدارى ءبىرقاتار انسامبلدە بەلدى ءانشى بولعان. تەك 1992 - جىلدان باستاپ دومبىرا جاساۋعا بەت بۇرادى.
ەكى جىلدا ءبىر بولىپ تۇراتىن «ۇكىلى دومبىرا» بايقاۋىنىڭ بىرنەشە مارتە جەڭىمپازى اتاندى. قازىر شەبەر - بۇل ونەرمەن كاسىبي تۇرعىدا اينالىساتىن، ءارى ارشادان دومبىرا جاسايتىن ارقاداعى جالعىز ادام.
امان ءسادۋاقاسوۆ، دومبىرا شەبەرى:
- ارشا - وتە قاسيەتتى، كيەلى اعاش. ونى تابۋدىڭ ءوزى قيىن. ءوزى وسى ارقادا عانا وسەدى. ونىڭ وزىندە ءبىر 50-100 جىل جاتقان، ابدەن كەپكەن اقسوڭكەسىن الاسىز. ونىڭ بىتەۋدەي شابىلىپ جاساۋى سيرەك كەزدەسەدى. نەگىزى قۇراستىرىلىپ جاسالادى.
شەبەر كەزىندە قارشىعا احمەدياروۆ، ماعاۋيا حامزين، نۇرعيسا تىلەنديەۆ سەكىلدى داۋلەسكەر كۇيشىلەرگە دومبىرا جاساعان. قازىر دە قاراعاندىداعى بارلىق ونەر مەكتەپتەرىن مۋزىكالىق اسپاپپەن قامتىپ وتىر. «تاتتىمبەت» وركەسترىنىڭ تاپسىرىسىمەن دە 20 دومبىرا جاساپ بەرىپتى. ال ءداستۇرلى ءانشى داۋرەنبەك اركەنوۆ ونشاقتى جىل ىشىندە امان اقساقالعا التى دومبىراعا تاپسىرىس بەرگەن. اعاشتان ءتۇيىن تۇيەتىن شەبەر قوس ىشەكتى اسپاپتىڭ ءۇنىن ءار ءانشىنىڭ داۋىس ىرعاعىنا قاراي جاسايدى.
داۋرەنبەك اركەنوۆ، ءداستۇرلى ءانشى:
- بۇرىڭعى ماناربەك، جۇسىپبەكتەردىڭ ۇستاعانى ارقانىڭ قالاق دومبىراسى دەيدى. سول ۇلگىدە تاپسىرىس بويىنشا دومبىرا جاسايدى. ءار ءانشىنىڭ داۋىسىنا لايىقتاپ، تەنور بولسا تەنورعا، باريتون بولسا باريتونعا جاساپ بەرەدى. ءوز باسىما ۇنايدى. كوپتەگەن ءانشى، كۇيشىلەردىڭ قولىندا ءجۇر.
وسىلايشا شەبەردىڭ دايىن اسپاپتارىن العاش بولىپ سىناقتان ۇلى راحات وتكىزەدى. اكەسىنىڭ قولقاناتى. جالپى امان ءسادۋاقاسوۆ 20 جىل ىشىندە 500 دەن استام دومبىرا جاساپتى. الپىستى القىمداپ قالعان اقساقال ەندى بار بىلگەنىمدى جاستارعا ۇيرەتىپ، شاكىرت تاربيەلەسەم دەپ وتىر. ءبىراق باسپاناسىنىڭ ءبىر بۇرىشىنداعى اياداي بولمەدە ول مۇمكىن بولماي وتىر.
ال مادەنيەت سالاسىنداعى باسشىلاردىڭ شەبەرحانا بەرۋگە قۇلقى جوق دەپ قىنجىلادى ول.
www.24.kz