جاپوندىق بالا تاربيەسى

استانا. قازاقپارات - جاپونيادا كىشكەنتاي بالاسىن ارقالاعان انالار، باسقا ەلدەرمەن سالىستىرعاندا كوپتەپ كەزدەسەدى. ولاردى كەز كەلگەن جەردەن كورۋگە بولادى.

ال بالاسىن ارقاسىنا نە الدىنا بايلاپ الىپ، ۆەلوسيپەد نەمەسە موتوروللەر ايداپ بارا جاتقان ايەل مۇلدەم تاڭسىق دۇنيە ەمەس.

ءبىزدىڭ ەلدە جانە ەۋروپا، امەريكا ەلدەردە دە بالالارعا ارنالعان ارنايى سومكەلەر قولدانىستا، الايدا جاپونيادا ەكى جاعالى نەمەسە «ارنايى قالتالى» كۇرتەشە، جامىلعى جانە شاپان سياقتى كيىمدەردىڭ ءتۇرى وتە كوپ. وسىعان قاراپ انا مەن بالا اراسى مۇلدەم اجىرامايتىنداي كورىنەدى. جانە دە بۇل سوڭعى ۇردىستەگى ءسان ەمەس، ەجەلدەن قالىپتاسقان جاپوندىق ءداستۇر.

تىعىز قارىم- قاتىناس

كىشكەنتاي بالالار ءارقاشان اناسىمەن بولعان. ەرتەدە، انالار بالالارىن ىڭعايىنا قاراي ومىراۋىنا نە ارقاسىنا، ورامالمەن بايلاپ الاتىن بولعان ەكەن. كۇرىشتى دالادا جۇمىس ىستەسە دە، تاماق دايىنداسا دا بالا قاسىندا بولعان. ال جاڭا ءسابي دۇنيەگە كەلگەن كەزدە، «ارقاسىنداعى» بالا ءۇيدىڭ ۇلكەنىنە تاپسىرىلعان. ۇلكەندەرى ءوز كەزەگىندە، كىشكەنتاي باۋىر نە قارىنداسىمەن ءتىپتى مەكتەپكە دە بىرگە بارعان. بالانىڭ اياعى شىققانشا، وسىنداي جاقىندىقتا وسكەن.

قازىرگى جاپوندىق وتباسىندا ءبىر-ەكى بالادان. سوعان قاراماستان، كۇيەۋگە شىققان بويجەتكەندەردىڭ باسىم كوپشىلىگى جۇمىسىن تاستاپ، ءوزىن وتباسىنا، بالا قاراۋعا ارنايدى.

بالاسى وسە كەلە قايتا جۇمىسقا شىقسا دا، تولىق ۋاقىتتى المايتىن قوسالقى جۇمىس بولادى. مەكتەپ جاسىنداعى بالاعا قاراۋدى ەشكىمگە سەنىپ تاپسىرمايدى. وزدەرى ءۇي جۇمىسىنا كومەكتەسىپ، بار جۇكتى ءوز موينىنا الادى. ءتىپتى بالاباقشاعا بالاسىمەن بىرگە بارىپ، باقىلاپ وتىرادى. سول جەردە ۇيرەنگەن زاتتارىن ۇيىندە قايتالايدى.

كوپتەگەن شەتەلدىكتەردى جاپوندىق بالالاردىڭ ءتىلى اياعىنان ءبىرىنشى شىعاتىندىعى تاڭعالدىرادى. ال جاپوندىقتار ءۇشىن بۇل تىڭ ەمەس: اناسى بالاسىنىڭ كىشكەنتاي كۇنىنەن، ەرەسەك اداممەن سويلەسكەندەي اڭگىمە ايتادى جانە نە ىستەسە دە، ءبارىن ايتىپ سيپاتتاپ جۇرەدى. وسى الەممەن اناسىنىڭ قولىندا ءجۇرىپ تانىسىپ، سويلەۋدى ۇيرەنگەن بالادان قايىر بولارى ءسوزسىز.

ءبارى سياقتى جۇمىس ىستەي الماساڭ، جۇمىس ىستەمە!

«جۇمىسباستى انا» دەگەن قۇبىلىس، جاپوندىقتاردىڭ دۇنيەتانىمى مەن ساناسىنا ەش سىيمايدى. جۇمىسقا بارۋ ءۇشىن ءوز بالاسىن بىرەۋگە بەرۋ، بالانىڭ الدىنداعى ءوز جاۋاپكەرشىلىگىن بىرەۋگە تاپسىرۋ دەپ قارايدى. قوعامدىق وي ونداي قاتەلىكتەردى كەشىرمەيدى.

ءتىپتى بالالى ايەل، ءبىر جەردە جۇمىس ىستەپ جۇرسە، اكىمشىلىك نەمەسە باستىق تاراپىنان جايلى قارىم قاتىناسقا ۇمىتتەنبەيدى. مىسالى، كومپانيالاردىڭ كوبىندە جۇمىستان باستىق كەتپەي ەشكىم كەتپەيدى. كەيدە ولار ءجاي كوڭىل كوتەرۋ ءۇشىن جۇمىستان كەيىن قالۋى دا مۇمكىن، ءبىراق بالالى انا ولارمەن تەڭ وتىرىپ، وزگەلەر سياقتى ىستەي الماسا، وندا مۇلدەم ىستەمەسىن دەپ بىلەدى.

سوندىقتاندا بالالى انا پسيحولوگيالىق جايلى اتموسفەرانى تەك ۇيىندە سەزىنەدى. قورشاعان ادامداردىڭ وسىنداي، العاشقىدا دورەكى كورىنەتىن ادەتتەرى، انا ءۇشىن ۇيدەن ارتىق جەر جوق ەكەنىن تۇسىندىرەدى.

ەجەلدەن قالعان تاعى ءبىر داستۇرلەردىڭ ءبىرى - ءۇيدىڭ كەنجەسى ءارقاشان اناسىمەن بىرگە ءبىر كورپەنىڭ استىندا ۇيىقتاعان. كەلەسى بالا تۋىلعان كەزدە عانا اناسىنان «ايىرىلاتىن» بالاعا، بۇگىنگى تاڭدا ونداي قاۋىپ از. سەبەبى، قازىرگى جاپوندىق وتباسىندا ەڭ كوپ دەگەندە ەكى بالادان.

وزىندىك مىسال (ءسوزسىز تاربيە)

بالا تاربيەسىمەن تەك اناسى عانا ەمەس، اكەسى دە بەلسەندى اينالىسادى. مىسالى دەمالىس كۇندەرى، ساياباقتاردا بالاسىن ۇستاعان اكەلەردى كوپتەپ بايقاۋعا بولادى. وسىلاي بالاعا ەكى جاقتى ماحاببات پەن قامقورلىق بەرەدى.

سىرتتاي قاراعاندا، جاپوندىقتار بالالارىنا مۇلدەم ۇرىسپايتىن سياقتى. جاپوندىق تاربيەنىڭ جانە تىلدىك مادەنيەتتىڭ ەرەكشەلىگى - ءبارىن سوزبەن ايتپاۋ. ءبىرىنشى كەزەكتە، بالانى وزىندىك مىسالمەن تاربيەلەيدى. ياعني، ايتپايدى، كورسەتەدى: بالا اتا- اناسىنىڭ قارىم- قاتىناسىن قاس قاباعىنان، ۇنسىزدىگىنەن اق بايقايدى.

جاپون ءتىلىن ۇيرەنەيىك!: جاپوندىق بالا تاربيەسى

بالا تاربيەسىندەگى تاعى ءبىر قىزىق امال - «جوعالعان بالا». بارلىق ۋاقىتىن اناسىمەن بىرگە وتكىزۋدەن جالىققان بالا، اينالاسىنا قىزىعا باستايدى. سول كەزدە اناسى ونى ۇستامايدى، كەرىسىنشە وعان «جوعالۋعا» مۇمكىندىك بەرەدى. قۋانىشقا وراي، قوعامدا ءبارى وسى امالدى جاقسى بىلەدى. پوليتسيانىڭ ارالاسۋىنسىز جانە جۇيكە جۇيەگە سوققىسىز بالاعا اناسىن تابۋعا كومەكتەسەدى. كومەكتەسە وتىرا، اناسىز قوعامنىڭ قيىن ەكەنىن جانە قايتا تابىلعان كەز قانداي باقىت ەكەنىن (ارەكەتپەن) تۇسىندىرەدى. وسىدان وتكەن بالا، ەكىنشى قايتا اناسىنان الىستامايدى.

ءوز اتا- اناسىمەن ۇنەمى ەموتسيونالدى جانە فيزيكالىق بايلانىس پەن جاقىندىقتا وسكەن بالا، وزىندە سەنىمدى، ءارى وزگەلەرگە ۇلگىلى ازامات بولىپ وسەدى.

قورتىندى: بۇل ماقالانى وقىپ، جاپون بولىڭىزدار دەگىمىز كەلمەيدى. تەك، ءوزىمىزدىڭ ۇمىت بولعان، بالا تاربيەسىندەگى داستۇرلەرىمىزدى قايتا جاڭعىرتىڭىزدار، ءارقايسىڭىز ءبىر وتباسىنىڭ اناسى مەن اكەسىسىزدەر دەگىمىز كەلەدى (بولىپ قويعاندارعا دا قاتىستى) .

بالاڭىز قانداي بولسىن دەسەڭىز، ءوزىڭىز سونداي بولىڭىز.

بالاڭىزدى ەمەس، ءوزىڭىزدى تاربيەلەڭىز. بالاڭىز سىزگە قاراپ وسەدى.

Young Family جۋرنالىنان الىنعان

اۋدارعان ەسكەندىر بەستاي

blogtime.kz