سۇراساڭ، ىلە جەردىڭ ورتاسىنداي - فوتو
ول ىلە ايماعىنىڭ دا ورتالىعى بولىپ تابىلادى. ىلە قازاق اۆتونوميالىق وبلىسى قازاقستاننىڭ الماتى، شىعىس قازاقستان وبلىستارىمەن، موڭعوليانىڭ بايان ولگەي قوبدا ايماقتارىمەن، التاي تاۋ جۇيەسىنىڭ ورتالىق بيىك تاۋلى بولىگى ارقىلى رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ التاي رەسپۋبليكاسىمەن جانە قىرعىزستانمەن شەكارالاسادى.
ءاربىر ايماق اۋىلدىق اۋداندارعا بولىنگەن جانە مارتەبەسى بويىنشا بۇرىنعى وداقتاس رەسپۋبليكا وبلىسىنىڭ مارتەبەسىندەي. ىلە ايماعىندا 9 اۋدان، تارباعاتاي ايماعىندا 6 اۋدان، التاي ايماعىندا 7 اۋدان بار.
قازىرگى كەزدە ءارتۇرلى مالىمەتتەر بويىنشا قىتايداعى قازاق دياسپوراسى 1200000 نان 2000000 ادامعا دەيىن. قىتايدا تۇراتىن قازاقتاردىڭ سانى تۋرالى ءارتۇرلى مالىمەت كوزدەرى ءبىر-بىرىنە سايكەس كەلمەيدى. وتباسىندا ءۇش بالادان بەس بالاعا دەيىن بولاتىن قازىرگى قىتاي اۋماعىندا تۇراتىن قازاقتاردىڭ سانىن ءدال انىقتاۋعا كەدەرگى جاسايتىن فاكتورلاردىڭ ءبىرى وتباسىلارداعى بالالار سانىن شەكتەيتىن قىتاي ۇكىمەتىنىڭ جۇرگىزىپ وتىرعان دەموگرافيالىق ساياساتى.
وسىعان بايلانىستى حالىقتىڭ كوپ بولىگى تىركەلمەگەن. سول سياقتى قىتايدا تۇراتىن حالىقتىڭ جالپى سانى تۋرالى ءدال ستاتيستيكالىق مالىمەتتىڭ جوقتىعى دا قيىندىق تۋعىزادى. ىلە قازاق اۆتونوميالىق وبلىسىندا قازاق يررەدەنتاسى، ياعني ءوزىنىڭ تاريحي اۋماعىندا قونىستانعان ەتنيكالىق قازاقتار تۇرادى. قىتاي مالىمەتتەرى بويىنشا قىتايداعى قازاق دياسپوراسى سانى 1 ميلليون ادامنان اساتىن ون ءىرى ەتنوستاردىڭ قۇرامىنا كىرەدى.
2005 - جىلعى ساناق بويىنشا، قىتايداعى قازاقتاردىڭ ناقتى سانى - 1 ميلليون 500 مىڭعا جەتكەن.
التاي ايماعى - قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسى شىنجاڭ ۇيعىر اۆتونوميالىق اۋدانىنىڭ ىلە قازاق اۆتونوميالىق وبلىسىنا قاراستى اكىمشىلىك ايماق. 2003 - جىلعى ساناق بويىنشا 561,667 حالىق تىعىزدىعى شارشى شاقىرىمعا 5 ادامنان كەلەدى. 8 ۇلتتىڭ وكىلى تۇرادى. سونىڭ ىشىندە قازاقتار - %50,5. ورتالىعى - التاي قالاسى. اكىمشىلىك جاعىنان 6 اۋدانعا (شىڭگىل، كوكتوعاي، بۋرىلتوعاي، بۋىرشىن، قابا، جەمەنەي)، 1 قالاعا (التاي قالاسى) بولىنەدى.
التاي - ادامزات وركەنيەتى باستاۋ الاتىن جەرلەردىڭ ءبىرى. عالىمداردىڭ دالەلدەۋىندە ادامزاتتىڭ قار شاڭعى مادەنيەتى التايدان باستاۋ العان. 2000 - جىلدان بەرى قاراي تۇركىلەردىڭ، قازاقتاردىڭ اتا قونىسى بولىپ كەلەدى.

دايىنداعان: مەيىرجان اۋەلحان ۇلى