بەس جاسار «باتىر» اپاننان بەس بولتىرىك الىپ شىقتى
وركەنيەتى بىزدەن جوعارى ەلدەردە بۇل بالانىڭ ەسىمى ەندىگى گازەت-جۋرنالداردىڭ بەتىنەن تۇسپەي، تەلەديداردان كۇن ارا بەرىلىپ تۇرار ەدى. ال بىزدە مۇنداي باتىرلىق قاتارداعى وقيعا سانالىپ، «وندا نە تۇر» دەگەن سالعىرتتىقپەن قارايمىز.
گازەتتىڭ جازۋىنشا، بۇل وقيعا وسىدان 4-5 -جىل بۇرىن بولعان. ءبىر-ەكى جولداسىمەن اڭعا شىققان داۋرەن جىلاپ قالماعان سوڭ اقجولدى دا وزىمەن بىرگە الا كەتەدى. كۇنى بويى قاسقىردىڭ سوڭىنا تۇسكەن اڭشىلار ءبىر كەزدە ونىڭ اپانىنىڭ ۇستىنەن شىعادى. قانشىقتىڭ اپاندا جوق ەكەنىنە كوزدەرى جەتكەن ولار ۇزىن تاياقپەن تۇرتكىلەپ، تۇبىندە بولتىرىكتەر بار ەكەندىگىن انىقتايدى. 4-5 مەترلىك اپاندى قازىپ الۋعا ۋاقىت تار، ال الماسا ەرتەڭ بولتىرىكتەردىڭ دە قاسكۇنەم بولىپ، مالعا شابارى ءسوزسىز، ەندەشە، الماي كەتۋگە بولمايدى.
اپانعا قولدارى سىيعانمەن ەڭسەلەرى بويلاماعان ۇلكەندەر بەس جاسار اقجولدىڭ كىرگەنىن قالايدى. ءبىراق بالانى قاسقىردىڭ اپانىنا كىرگىزۋگە كىمنىڭ ءداتى شىدار؟ الايدا، «كىرەسىڭ بە؟» دەپ جورتا سۇراعاندا ءجۇزى جايناپ تۇراتىن وجەت بالا: «كىرەمىن!» دەپ جانىپ كەتەدى. ءتىپتى، كىرمەي قويمايتىن تالاپ قىلىپ، ۇمتىلىپ تۇرعان سوڭ قولشام ۇستاتىپ، اكەسى ونى تار اپانعا سۇڭگىتىپ جىبەرەدى.
جەر باۋىرلاعان بالا الگىندەي بولماي، كوزدەن عايىپ بولادى. الدە نە بولىپ كەتەر ەكەن دەپ قورقا سوققان اكە اپانعا قاراپ، اڭىراپ قالا بەرەدى. 4-5 مەتر تەرەڭدىكتىڭ ىشىندە نە بارى، ءتىپتى، تۇك بولماسا دا توپىراقتىڭ وپىرىلىپ قۇلاپ، بالانى باسىپ قالۋ قاۋپى بار ەكەنى بەلگىلى. سوندىقتان جۇرەك كۇپتى. «ءاي، نە كوردىڭ» دەسە بالا: «مىنالار ماعان فوناريكتەرىن جاعىپ تۇر»، دەپتى. قولشامنىڭ جارىعىنا بولتىرىكتەردىڭ كوزدەرى جارقىراپ كورىنەدى ەمەس پە. ءسابي سونى «فوناريكتەر» دەگەن ەكەن.
«ول فوناريك ەمەس، كۇشىكتەردىڭ كوزدەرى عوي، قورىقپا، الىپ شىق» دەيدى مىنداعىلار دەم بەرىپ. باتىلدانىپ كەتكەن بالا ىرىلداعان بولتىرىكتىڭ ءبىرىن جەلكەسىنەن قىسا ۇستاپ، ارتىمەن شەگىنىپ، الىپ شىعادى. «تاعى دا بار ما؟» دەسە: «ءالى كوپ»، - دەپ قايتا كىرەدى. ءسويتىپ، جۇرەك جۇتقان باتىر قاسقىردىڭ بەس بولتىرىگىن الىپ شىققان ەكەن.
بۇل قازاقتىڭ كەڭ دالاسىنا كۇندەلىكتى كورىنىس بولعانىمەن قاتارداعى وقيعا ەمەس. قاسقىردىڭ اپانىنا بەس جاسار بالاسىن ەنگىزۋگە باتىلى بارعان اكە دە، قورقۋدى بىلمەي، قاراڭعى جەرگە قويىپ كەتكەن بالا دا وسال ەمەس.
قالالى ۇيدە تۇرعاندار بەس جاسار بالاسىنا كەلەسى بولمەنىڭ جارىعىن دا جاقتىرا المايدى. ويتكەنى، بالانىڭ قاراڭعىلىقتان قورقۋى، جالعىزسىراۋى تابيعي جايت. ال قاراڭعى جەردەن ىرىلداعان بولتىرىكتى الىپ شىعۋعا دا جۇرەك كەرەك. ونى ۇستاۋعا كەز كەلگەن ۇلكەننىڭ دە باتىلى بارا بەرمەيدى. وسى، توكەڭ ءۇيىنىڭ اۋلاسىندا تاعى ءبىر بولتىرىك بايلاۋلى تۇر. اۋىلدىڭ كوپتەگەن يتتەرى الگىنىڭ يىسىنەن قورقىپ، اينالىپ قاشادى ەكەن. سونداي، قۇداي ەرەكشە قىلىپ جاراتقان ءبورىنىڭ بولتىرىگىن الىپ شىققان اقجول باتىر دا وسال ادام بولماس دەپ ويلايمىز.