ءباس تئگئپ، بالةگة قالؤ وثاي

 استانا. 14- قاراشا. قازاقپارات - بذرئنئراقتا «بؤكمةكةرلئك كةثسة» دةگةندئ تةك شةتةلدئك فيلمدةردةن عانا كورةتئنبئز. ال بذگئندة ونئ بئلمةيتئن جان جوق. قازاقستانعا بؤكمةكةرلئك كةثسةلةر وسئدان ون جئل بذرئن كةلة باستادئ.

ءباس تئگئپ، بالةگة قالؤ وثاي

 قذمار ويئننئث ءتذرئ الدئمةن الماتئعا تذراقتاپ، كةيئنئرةك استانانئث تورئنة دة شئقتئ. قازئرگئ ؤاقئتتا ةلئمئزدئث بارلئق قالاسئندا، ءتئپتئ كةيبئر اؤئلدئق جةرلةردة دة بؤكمةكةرلئك كةثسة نةمةسة ونئث ءباس قابئلداؤ ورئندارئ بار.

ءبئز بؤكمةكةرلةردئث ومئرئمةن تةرةثئرةك تانئسؤ ماقساتئمةن الماتئداعئ بؤكمةكةرلئك كةثسةلةردئث ءبئرازئنا باس سذقتئق، ونداعئ قئزؤقاندئ ويئنشئلارمةن اثگئمةلةسؤدئث دة رةتئ كةلدئ. دةگةنمةن ءبئز سوزگة تارتقان جاستاردئث بئردة-بئرةؤئ سؤرةتكة ءتذسؤ بئلاي تذرسئن، اتئ-جوندةرئن جاريالاؤئمئزعا كةلئسئم بةرمةدئ.

الدئمةن كةيبئر وقئرماندارئمئزعا بؤكمةكةرلئك كةثسة جايلئ اقپارات بةرة كةتسةك. بذل - ءارتذرلئ وقيعالارعا (سپورت، ساياسات، شوؤ-بيزنةس ت.ت) ءباس تئگةتئن ورئن. بئزدةگئ بؤكمةكةرلئك كةثسةلةر كوبئنةسة سپورتتئق ويئندارعا ستاأكا قابئلدايدئ، ساياسي جانة باسقا وقيعالارعا وقتا-تةكتة عانا نازار اؤدارادئ. ءباس تئگؤدئث ءتذرئ كوپ. ءبئر عانا وقيعاعا جةكة ءباس تئگؤگة دة نةمةسة بئرنةشة وقيعانئ ءبئر ستاأكاعا بئرئكتئرئپ تة كورؤگة بولادئ. باس تئگةتئندةردئث اراسئندا سوثعئسئ ذلكةن سذرانئسقا ية، ونئ ةكسپرةسس-ستاأكا دةپ اتايدئ. مذنداي ستاأكا تذرئندة كوپ اقشا ذتئپ الؤ مذمكئندئگئ جوعارئ، ءبئراق تاثداپ العان وقيعالار ئثئزدئث بئرةؤئ سايكةس كةلمةي قالسا، بذكئل ستاأكاثئز ذتئلعان بولئپ ةسةپتةلةدئ. سوندئقتان دا بؤكمةكةرلةر كوبئنة كوپ ستاأكانئث وسئ تذرئندة باقتارئن سئناپ كورگةندئ ذناتادئ. ءباس قابئلداؤدئث ةث تومةنگئ مةجةسئن كوپتةگةن بؤكمةكةرلئك كةثسةلةر 100 تةثگة كولةمئندة بةلگئلةگةن، ال قوماقتئ اقشا تئگةم دةگةندةرگة شةكتةؤ جوق. ايتسة دة كةيبئر كةثسةلةراسا كوپ مولشةردةگئ ذتئستئ تولئق تولةمةؤگة دة قذقئلئ ةكةن. مذنداي وقيعالار الماتئدا تئركةلگةن جانة ارتئ داؤ-دامايعا ذلاسقان دا دةسةدئ تاجئريبةلئ ويئنشئلار.

قازئرگئ تاثدا الماتئدا تذتئنؤشئلارئنئث سانئ جونئنةن «وليمپ» بؤكمةكةرلئك كةثسةسئ الدا ةكةنئنة ةشكئم شاك كةلتئرمةيدئ. دةسةك تة، سوثعئ ؤاقئتتا ونئث باسةكةلةستةرئ دة كوبةيدئ. سولاردئث ئشئندة «پروفيت» دةگةن بؤكمةكةرلئك كةثسة بار. جارناماسئ ايقايلاپ تذراتئن «پروفيتتئث» ةسئگئ كذندئز-ءتذنئ جابئلمايدئ. سوندئقتان كةيبئر قذمار ويئنشئلار ونئث ئشئندة وزدةرئن ذيلةرئندة جذرگةندةي سةزئنةدئ دةسةك بولادئ.

كوپتةگةن ويئنشئلار لايأ-ستاأكاعا ءباس تئككةندئ قذپ كورةدئ. ياعني بذل - ءوتئپ جاتقان وقيعاعا تئكةلةي بولجام جاساؤ. قاي كةثسةگة كئرسةثئز دة قئزئلكةثئردةك بوپ، ستاأكا قويئپ جاتقانداردئ كورةسئث. ولاردئث ئشئندة جاس تا بار، كارئ دة بار. سول سياقتئ تةك ةرلةر ةمةس، سوثعئ كةزدةرئ قئزداردئث دا قاتارئ قالئثداي باستاعانئ انئق بايقالادئ.

قولئندا جةتئ-سةگئز قاعازئ (ستاأكا) بار، جاسئ جيئرما بةستةردةگئ جئگئتتئ اثگئمةگة تارتتئق. شارتتئ تذردة ونئ ةرمةك دةپ اتايئق. ول - ستؤدةنت ةكةن. «ساباقتان كةيئن بؤكمةكةرلئك كةثسةگة ءبئر رةت باس سذعئپ كةتپةسةم، ءبئر نارسة جةتپةي تذرعانداي كورئنةدئ. ارينة، ستؤدةنتتة قايبئر كوپ اقشا بولسئن، اندا-ساندا جةثئل-جةلپئ جذمئستار ئستةپ، ازداعان تيئن-تةبةن تابام. سودان كةيئن فؤتبول، تةننيس، حوككةي سياقتئ سپورت تذرلةرئنة ءباس تئگةمئن. اسئرةسة، فؤتبول ويئندارئنا سةنةمئن. يسپانيا، يتاليا، انگليا چةمپيوناتتارئنداعئ ماتچتاردئث قالاي اياقتالاتئنئن كوبئنةسة ءدال بولجايمئن، ءبئراق كوبئرةك ذتؤ ءذشئن ويئنداردئ دا كوپ تاثدايمئن. سونئث كةسئرئنةن ايتةؤئر بئرةؤئ-ةكةؤئ ءدال شئقپاي قالئپ جاتادئ. ذتقان كةزدةرئم دة بولدئ. ةث كوپ ذتقانئم - 80 مئث تةثگة. جالپئ ةسةپتةپ قاراسام، ذتقانئمنان ذتئلعانئم كوپ شئعاتئن سياقتئ».

جاسئ الپئستاردئث شاماسئنداعئ اعامئزدان دا سئر سؤئرتپاقتاپ كوردئك. ول كئسئ قالاداعئ مةكةمةلةردئث بئرئندة كذزةتشئ بولئپ ةثبةك ةتةدئ ةكةن. «كوبئنةسة ذتاسئز با، ذتئلاسئز با؟» دةگةن سذراعئمئزعا اعامئز ناقتئ جاؤاپ ايتپادئ. «مةن جاستار سياقتئ اسئعئس شةشئم قابئلدامايمئن. ويئندار ءتئزئمئن (بؤكمةكةرلةر تئلئمةن ايتقاندا - «لينيا») مذقيات قاراپ شئعامئن. بؤكمةكةرلةر دة ادامدار عوي، ولاردئث دا قاتةلةسةتئن كةزدةرئ بولادئ. كةيبئر وقيعالارعا ولار كوبئرةك كوةففيسيةنت بةرئپ جاتادئ. مئنة، مةن وسئنداي ساتتةردئ كذتةمئن. مةن ءذشئن بذل ؤاقئتتئ قئزئقتئ وتكئزؤدئث ءبئر امالئ دةسةم دذرئس شئعار. ذتقان كةزدةگئ ءلاززاتتئ سةزئنؤدئث ءوزئ ءبئر عانيبةت قوي».

اعامئز بئزگة وتئزدار شاماسئنداعئ ءبئر جئگئتتئ سئرتئنان تانئستئردئ: «كذندئز-ءتذنئ وسئندا جذرةدئ. ءوزئ ةش جةردة جذمئس ئستةمةيدئ عوي دةيمئن. بئلؤئمشة، بذرئن سپورتشئ بولعان. قازئر ويئننئث سوثئنا ءتذسئپ كةتتئ، ولاي ةتؤگة بولمايدئ عوي».

ءبئز ةندئ سول جئگئتپةن تئلدةسؤدئث رةتئن ئزدةدئك. سالئپ-ذرئپ، «جؤرناليست ةدئك» دةسةك ماقساتئمئز ورئندالماسئ تذسئنئكتئ. اقئرئ قؤلئققا باستئق. كاسسانئث ماثئندا، ويئنداردئث تئزئمئنة شذقشيا قاراپ تذرعان ودان، ستاأكا قويؤئمئزعا كةثةس بةرؤئن وتئندئك. ول بئردةن كةلئستئ. بذل ئستة كانئگئ شةبةر بولئپ العانئ كورئنئپ تذر، ءبئراق جذزئنةن ابدةن شارشاپ، ازئپ-توزعانئ انئق بايقالادئ. دةنةسئ ئستئق سؤ كورمةگةلئ دة ءبئراز بولعان-اؤ، جاعئمسئز ءيئس مذثكئپ تذر. ءبئراق شئداؤعا ءتيئسپئز. ون مينؤتتاي جاثا كةيئپكةرئمئزدئث ءؤاجئن تئثداؤئمئزعا تؤرا كةلدئ. الدئمئزعا رةسةي، يسپانيا، انگليا ت.ب ةلدةردئث فؤتبول چةمپيوناتتارئنئث ستاتيستيكاسئن جايئپ سالعان ول بةس-التئ ويئندئ تئزبةكتةي وتئرئپ، 25 كوةففيسيةنت جيناپ بةردئ. ياعني 1000 تةثگة تئكسةك، 25 مئث ذتئپ الؤئمئز ئقتيمال.

بةلگئلةگةن ويئندار تئزبةگئن كاسساداعئ قئزعا تئركةتئپ، ءمور باسئلئپ، قول قويئلعان قاعازدئ الدئق. بذل وقيعالاردئث ناتيجةلةرئنئث ةث سوثعئسئ ةرتةثئنة ءمالئم بولادئ ةكةن. «باؤئرئم، ذتئپ جاتساث، شوتال (ذتئستئث ازئراق بولئگئ) بةرةسئث عوي» دةگةن جئگئتپةن ةندئ ةركئن تئلدةسؤدئث رةتئ كةلگةن ةدئ. ول راسئمةن دة كةزئندة كذرةسپةن اينالئسقان ةكةن. «سةنسةث، سالماعئم 90 كةلئدةن اساتئن» دةيدئ. ال قازئرگئ تذرئنة قاراساث، ول ءارئ كةتسة 75 كةلئ تارتاتئنداي. «مةنئث بذعان «كئرگةنئمة» ءذش جئلداي بولدئ. وسئنئث كةسئرئنةن ايةل، بالا-شاعامنان، كولئگئم مةن جةر الامئز دةپ جيناعان كاپيتالئمنان دا ايئرئلدئم. تاپقانئمنئث ءبارئن ذتئلا بةرگةننةن كةيئن جولداسئممةن ءجيئ ذرسئساتئن بولدئق، اقئرئ ول كةتئپ قالدئ.

 ةسةپتةسةم، شامامةن 35 مئث ا ق ش دوللارئن بؤكمةكةرلئك كةثسةلةرگة «سئيلاپپئن». ءبئراق وسئدان التئ اي بذرئن ءساتئ ءتذسئپ 2 ميلليون تةثگة ذتئپ الدئم. بئردةن اأتوبازارعا بارئپ، 7 مئث دوللارعا مئنئلگةن بولسا دا كولئك ساتئپ الدئم. ودان كةيئن تؤئستارئمدئ الئپ، ايةلئمنئث الدئنان وتؤگة باردئق. ةكئ بالامةن وتئرعان قئزدارئنا جانة ماعان قايئن جذرتئم اقئلدارئن ايتئپ، ءبئزدئ قايتا قوستئ. ءبئراق باقئتتئ كذندةرئمئز تاعئ دا ذزاققا سوزئلمادئ. وي-سانانئ جةثگةن قذمارلئق ءوزئنئث دةگةنئن ئستةتةدئ ةكةن. باستاپقئدا از-ازدان ستاأكا قويئپ ءجذردئم، ايةلئم قاتتئ رةنجئدئ. ءبئراق ايتةؤئر پاتةراقئ مةن ءئشئپ-جةمنئث اقشاسئن بةرئپ وتئرعانئمنان ول بارئنة كوندئ. ال مةن ذتئلا بةردئم، ذتئلا بةردئم. اقئرئ اقشانئث تاپشئلئعئ قايتا باستالدئ. ةث سوثئندا استئمداعئ كولئكتئ ساتئپ كةلدئم. ايةلئم بذل جولئ دا اشؤعا ءمئندئ، جذكتةرئن جيناپ «كةتةمگة» باستئ. ارةث دةگةندة كوندئرئپ، سوثعئ مذمكئندئك بةرؤئن ءوتئندئم. الايدا «ايتةؤئر ءبئر ذتام» دةگةن دامةمنةن تذك تة شئقپادئ. تاعئ دا وتباسئمنان ايئرئلدئم. ةندئ قايتا قوسئلؤعا ول دا كونبةس، مةندة دة بةت جوق».

مئنة، كذندئز-ءتذنئ بؤكمةكةرلئك كةثسةنئ جاعالاعان زامانداستارئمئزدئث ءبئرئنئث تاعدئرئ وسئلاي ءورئلئپتئ. ال قذمار ويئنعا اربالعانداردئث سانئ قانشاما؟ ءيا، بؤكمةكةرلئك كةثسةگة ةشكئم بئرةؤدئ زورلاپ اكةلمةيدئ. وعان زاثمةن تئيئم سالؤ دا قيئن. ويتكةنئ سالئعئن ؤاقتئلئ تولةپ وتئرعان بؤكمةكةرلةر تةك ءبئزدئث ةلدة ةمةس، الةمنئث بارلئق دةرلئك مةملةكةتتةرئندة قئزمةت ةتةدئ. ولارعا شةكتةؤ قويساق، وتانداستارئمئز ءباس تئگؤلةرئن دوعارادئ دةگةنگة سةنؤ دة قيئن. قاپتاعان بؤكمةكةرلئك كةثسةلةردئ جاپساق، ةرتةث سالئققا تذسةتئن قارجئ كورشئلةس ةلدةردئث قازئناسئن تولتئرادئ. ال وتانداستارئمئز امالسئزدان شةكارا اسئپ، ابئگةرگة تذسةدئ. قذمار ويئننئث سوثئنا تذسكةن زامانداستارئمئز جاقسئلاپ ويلانسا ةكةن، ءار نارسةنئث شةگئ بار ةمةس پة؟

شالقار ةستةن

 دەرەككوز:«ايقئن» گازەتى