دذنيةءجذزئ قازاقتارئ تةزدةتئپ لاتئن گرافيكاسئنا كوشؤدئ سذرايدئ

استانا. 28- مامئر. قازاقپارات - دذنيةءجذزئ قازاقتارئنئث 4- قذرئلتايئنئث ةكئنشئ كذنئندة الئستان كةلگةن اعايئن ةثبةك جانة حالئقتئ الةؤمةتتئك قورعاؤ، ئشكئ ئستةر، بايلانئس جانة اقپاراتتاندئرؤ مينيسترلئكتةرئندة وتكئزئلگةن دوثگةلةك ذستةل ماجئلئستةرئنة قاتئسئپ، وزدةرئ ءذشئن ماثئزدئ ماسةلةلةردئ جان-جاقتئ تالقئعا شئعاردئ. جاؤاپتئ تذلعالارعا تالاپ-تئلةگئن «جاقئننان» جةتكئزؤگة مذمكئندئك الدئ. سونداي شارانئث ءبئرئ ق ر بايلانئس جانة اقپارات مينيسترلئگئندة وتكةن «شةتةلدةگئ قازاقتارعا ارنالعان بذقارالئق اقپارات قذرالدارئ: قازئرگئ جاعدايئ مةن ماسةلةلةرئ» تاقئرئبئنداعئ باسقوسؤ بولدئ.
None
None

بايلانئس جانة اقپارات مينيسترلئگئندةگئ قذرئلتايشئلاردئ قارسئ العان أةدومستأونئث جاؤاپتئ حاتشئسئ قايرات ءابساتتاروأ «قوش كةلدئثئزدةردةن» سوث، نةگئزگئ اثگئمةنئ بذگئنگئ تاثدا اتقارئلئپ جاتقان اقپاراتتئق ءهام بايلانئس ساياساتئنئث نةگئزگئ باعئتتارئمةن ذشتاستئردئ. «كاسپيونةت» سپؤتنيكتئك تةلةارناسئنئث وزگةرگةن فورماتئن، ونداعئ تانئمدئق حابارلار كوكجيةگئنة دة كوز جذگئرتتئ. ونلاين رةجيمئنة كوشكةن مةملةكةتتئك تةلةارنالار تؤرالئ دا ايتئپ، بايلانئستاعئ ينتةرنةتتئث مول مذمكئندئگئن پايدالانؤ قاجةتتئگئن ةسكة سالدئ. قازاقتئلدئ بذقارالئق اقپارات قذرالدارئن ءبئر پورتالعا توپتاستئراتئن Baq.kz سايتئن شةتةلدئك قانداستارعا دا تانئستئردئ. ءسوز سوثئندا دذنيةءجذزئ قازاقتارئنئث قذرئلتايئندا ةلباسئنئث مينيسترلئك الدئنا جذكتةگةن مئندةتتةرئنة دة توقتالئپ ءوتتئ. جةتةكشئلئك ةتؤشئنئث وسئنداي شولؤ «شوؤئنان» سوث، ادةتتة مينيسترلئكتة ازئرلةنةتئن باعدارلاماعا ساي قوناقتارعا قازاقستاندئق «ةلةكتروندئق ذكئمةت» جةتئستئكتةرئ تانئستئرئلماقشئ ةكةن. الايدا الگئنئث كئرئسپةسئن عانا تئثداعان شةتةلدئك قانداستار «e-gov» دةگةننئث وزدةرئ ءذشئن ةش جاثالئق ةمةس ةكةنئن ايتئپ سالدئ. ودان دا ماثئزدئ ماسةلةنئ تالقئلاؤدئ سذراپ، تولعانتقان تولعاقتئ ساؤالداردئ توتةسئنةن تاستادئ.

اعايئننئث اراسئنان العاشقئ بولئپ ءسوز سويلةگةن موثعوليا قازاق ايةلدةرئ «ارؤلار وداعئنئث» ءتورايئمئ، «ارؤلار جذلدئزئ» جؤرنالئنئث باس رةداكتورئ ايناگذل ساراي قئزئ شةتةلدةگئ ءهام وتانداعئ قازاق جؤرناليستةرئنئث حالئقارالئق فورؤمئن وتكئزؤ تؤرالئ ماسةلةنئ العا تارتتئ.

«رةسةي، وزبةكستان، قئتاي، موثعوليا جانة باسقا دا مةملةكةتتةردة قازاقتار شوعئرلانعانئن بئلةسئزدةر. ولارعا ءبئز شامامئز كةلگةنشة قازاق تئلئندة اقپارات تاراتئپ تذرامئز. ءبئراق تاجئريبةمئزدة كةمشئلدئك بار. بذل - ارالاس-قذرالاستئقتئث جوقتئعئنان تؤعان كةمدئك. ال تاؤةلسئزدئك العاننان بةرگئ 20 جئل ئشئندة قازاقتار اراسئندا حالئقارالئق دةثگةيدة جؤرناليستةردئث فورؤمئ وتكةن جوق. بذل دا ءبئر - زور كةمشئلئك. وسئنداي فورؤم وتسة، ونئث فورماتئن قازئردةن ويلاساق، وعان جةر دذنيةنئث تذكپئرئنةن قازاق تئلئندة قالام سئلتةيتئندةر تارتئلسا، الداعئ كةلةر ذرپاقتئث كوپ ماسةلةسئن شةشئپ، كةيئنگئگة جول سئلتةر ةدئك»، - دةپ ةسكةرتئپ ءوتتئ ايناگذل ساراي قئزئ. ونئث سوزئنة قاراعاندا، شةتةلدةگئ قازاق جؤرناليستةردئث، تةلة ارنالارداعئ ديكتورلاردئث تاجئريبة الماسؤئ ءذشئن وسئنداي جيئندار وتكئزگةن ابزال. بذل تةك جازارمان قاؤئمدئ عانا ةمةس، شةتتةگئ سئثسئعان تئثدارمان ءهام وقئرمان قاؤئمدئ دا تذتاستاندئرادئ. «سوندئقتان دا اتامةكةنئمئز قازاقستاندا تاجئريبة الئپ، بئلئكتئلئكتئ ارتتئرؤ ءبئز ءذشئن جاقسئ مذمكئندئك بولار ةدئ»، - دةيدئ باس رةداكتور.

بذدان بولةك، باؤئرلاستار تئلدئك ماسةلةگة كوشئپ، ونداعئ تةرمينولوگيالئق تذيتكئلدةرگة ورتاقتئق قاجةتتئگئن اثعارتتئ. سول ورتاقتئقتئث نةگئزگئ ءبئر قيسئنئ لاتئن قارپئنة كوشؤ تؤرالئ دا ءسوز بولدئ. ماسةلةن، قئتايداعئ قانداس قالامگةرلةر قازاقستاندا لاتئن الئپبيئنة كوشؤ تؤرالئ اثگئمة بولعان كذننةن وسئنداي ذدةرئسكة ذلكةن ذمئتپةن قاراپ قانا قويماي، وزدةرئندةگئ باسپا ءئسئن دة ئشتةي دايارلاپ، وسئ باعئتتا ءتيئستئ جذمئستارئن دا جذرگئزة باستاعانئن ايتادئ. الايدا اتاجذرت تاراپئنان «سوزدةن ئسكة كوشؤ» بايقالماعانئنا اث-تاث. شةتتة ءجذرئپ «تاثدانعانئ» ءوز الدئنا، استاناعا كةلئپ ودان سايئن تاثدانا تذسكةندةرئن جاسئرا الماعاندار دا بولدئ. «قئتايدان كةلگةن جورنالشئمئن. ءبئز جاتقان قوناقجايداعئ 60 تةلةارنانئ كورئپ، قارنئمئز اشتئ. ارنادان قازاقتئث زيالئسئن، سئيلئسئن ءهام اقئندارئن ةمةس، كارئس پةن ورئستئث «قاتئندارئن» كوپ كورسةتتئ. الدئثعئسئن، ءوزئمئزدئث قالاعانئمئزدئ ارئ-بةرئ ئزدةستئرئپ ةش تابا المادئق. ايتارعا كةلسةك، قازاقستاندا ورالماندارعا قاتئستئ ءبئر باعدارلاما اشئلسا يگئ. كةلگةنئنئث، قذتتئ قونئسئنا قونعانئنئث جايئ تانئستئرئلسا، كةلئپ قيئنشئلئققا ذشئراعاننئث جايئ اشئق ايتئلسا»، - دةيدئ قانداس. جيئن بارئسئندا، سونداي-اق 1،5 ميلليون قازاق تذراتئن قئتايداعئ باؤئرلاستار قولدانئپ جذرگةن اراب قارپئندةگئ توتة جازؤ بويئنشا اقپاراتتار سذرانئسئ تؤرالئ ماسةلةگة دة قوزعاؤ سالئندئ. بذل تؤراسئندا «قازاقپارات» اگةنتتئگئ قازاق-رؤحانياتئ پورتالئنئث جانة لاتئن-اراب گرافيكاسئ سايتئنئث (لاتئن-توتة جازؤ سايتئنئث-اأتور.) جةتةكشئسئ جارئلقاپ بةيسةنباي ذلئ دذنيةءجذزئ ةلدةرئندةگئ قازاق جذرتئ قولدانئپ جذرگةن ءذش ءالئپبي بويئنشا اقپارات تاراتئپ وتئرعان مةملةكةتتئك اقپارات اگةنتتئگئنئث جذمئسئن تانئستئردئ. «2004- جئلئ لاتئنشا، 2009- جئلدئث كذزئنةن توتة جازؤ سايتئن اشتئق. بئلتئر وسئ توتة جازؤ سايتئنئث قوسئمشاسئ رةتئندة «قازاق رؤحانياتئ» ادةبي-مادةني ةتنوگرافيالئق پورتالئن جذرگئزئپ كةلةمئز. بذنئث ئشئنة بذكئل قازاق پوةزياسئنئث انتولوگياسئ سالئندئ. وندا كةشةگئ وتكةن قازتؤعاننان باستاپ بذگئنگئ مارالتايعا دةيئنگئ 90 اقئننئث 800 گة تارتا ولةثئ ورنالاستئ. قازاق اثگئمةلةرئنئث انتولوگياسئ رةتئندة 50 جازؤشئنئث 300 گة تارتا اثگئمةسئ سالئندئ. قازاق تاريحئ مةن شةجئرةسئ، ادةبيةت پةن ونةر، ذلتتئق-سالت داستذرلةر دة سونئث ئشئندة بار. اسئل مذرامئزدئث ءبئرئ - اندةر، كذيلةر دة سالئندئ. ءدال وسئنداي سايت ءبئزدئث قازاقستاننئث وزئندة ءالئ جاسالعان ةمةس. بذل، اسئرةسة، قئتايداعئ 1،5 ميلليون قازاقتئث ساؤابئن الؤ ءذشئن جذرگئزئلگةن دذنية. سونئ ةستةن شئعارماي، بايلانئستئ جانداندئرساق يگئ»، - دةدئ ج.بةيسةنباي ذلئ (جارئلقاپ بةيسةنباي ذلئ، جازؤشئ، شوقان تانؤشئ، فيلولوگيا عئلئمدارئنئث كانديداتئ).

ةثبةك جانة حالئقتئ الةؤمةتتئك قورعاؤ مينيسترلئگئندة وتكةن ماجئلئسكة قاتئسقان قانداستارئمئز دا وتانعا ورالار وتانداستار ماسةلةسئنة قاتئستئ ءبئرقاتار ماثئزدئ ذسئنئستارئن ايتئپتئ. سونئث نةگئزگئلةرئن اتاپ ايتساق، ق ر ءبئلئم جانة عئلئم، سئرتقئ ئستةر مينيسترلئكتةرئنة شةتةلدةردةگئ قازاق دياسپوراسئ جيناقئ تذراتئن اؤدانداردا حالئقارالئق شارتتارعا سايكةس بولئنگةن كأوتا شةگئندة قازاقستان تاراپئنئث قارجئلاندئرؤئمةن قازاق جاستارئنئث كاسئپتئك-تةحنيكالئق ءبئلئم الؤئ مذمكئندئگئن قاراؤدئ، قازاقستان مةن قئتاي اراسئندا الةؤمةتتئك قامسئزداندئرؤ سالاسئنداعئ ئنتئماقتاستئق تؤرالئ ةكئجاقتئ كةلئسئم جاساؤ مذمكئندئگئن زةرتتةؤدئ، ةتنيكالئق قازاقتاردئ تاريحي وتانئنا كوشئرؤ، رةپاتريانتتاردئث قازاقستاندا بةيئمدةلؤئ ماسةلةلةرئ بويئنشا عئلئمي، قولدانبالئ الةؤمةتتئك زةرتتةؤلةر جذرگئزؤدئ سذرايدئ.

قالياقبار ذسةمقان ذلئ، قئتاي، شينجياث گازةتئنئث ءتئلشئسئ:

- قئتايدا قذرئلعانئنا 40 جئلدان اسقان، تازا قازاق ءتئلدئ تةلةارنا بار. ال قازاقستاننئث تاؤةلسئزدئگئنة 20 جئل تولسا دا تولئق ذلت تئلئندةگئ ارنانئ ءالئ اشئپ بولماي جاتئرمئز. راسئندا، وسئ ؤاقئتتا ءبئر ةمةس، بئرنةشة تةلةارنا تازا قازاق تئلئندة اشؤعا بولاتئن ةدئ. بذعان نة سةبةپ؟ ةگةر وسئنئ قذرؤعا «تةحنيك-ماماندار جةتئسپةيدئ» دةسةثئزدةر، قئتايدا ءدال وسئنداي سالانئث بئلگئرلةرئ، تازا قازاق تئلئندة بذتئندةي تةلةارنانئ، حابارلارئن اشئپ بةرةتئن، جارئققا شئعؤئن جان-جاقتئ قامتيتئن بئلئكتئ ماماندار تولئپ ءجذر. اسئرةسة تةحنيكا جاعئن «شاعاتئندار» بارشئلئق. شاقئرئثئزدار! 20 جئلدئث ةمةس، جارتئ جئلدئث ئشئندة ساپالئ تازا قازاق ارناسئن اشئپ شئعامئز.

سونداي اق وسئ ؤاقئتتارعا دةيئن قئتايداعئ قازاقتاردئث ورتاسئنا بارئپ ذلتتئق مادةني اؤقئمدئ شارالارئن جازعان قازاقستاننئث بئردة-ءبئر ءتئلشئسئن كورمةدئك، قازاق كوپ شوعئرلانعان جةرلةردة قازاقستان اقپارات قذرالدارئ وزدةرئنئث مةنشئكتئ ءتئلشئسئن نةگة ذستامايدئ، قئتاي حالقئن قازاقستان جايئنداعئ جاثالئقتارمةن تانئستئرئپ وتئراتئن تازا قئتاي تئلئندة تاراتئلاتئن اقپارات ورتالئقتارئ دا جوق.

ساؤلة تاعاي قئزئ، تذركيا راديو-تةلةديدار مةكةمةسئ كةثسةسئ شةت تئلدةرئ جانة ديالةكتئلةر بولئمشةسئنئث قئزمةتكةرئ، قازاق ءتئلئ رةداكسياسئنئث قئزمةتكةرئ:

- جورنالشئلاردئث تاجئريبة الماسؤ جايئن باسا ايتؤ كةرةك. بذل فورؤم نةگئزئندة مة، الدة جينالئس نةگئزئندة مة، ونئث باسئن اشئپ الؤعا ءتيئسپئز. جورنالشئلاردئث اكسةنتئ (ماقامئ)، ديالةكتئگة قاتئستئ الشاقتئقتار ذلكةن. بذل تةك تاجئريبة الماسقاندا عانا جويئلاتئن دذنية. ءبئز شةتتةگئ قازاق ءوز بةتئمئزشة قانشالئقتئ قازاقشا وقئپ، ءوزئمئز سويلةگةنئمئزبةن، قازاقشادان قينالماي بايلانئس جاساعانئمئزبةن، تؤرا قازاق جةرئندةگئدةي سويلةي الماسئمئز انئق. سونئمةن قاتار قئتايداعئ قازاق قئتايدئث ءتئلئن قوسادئ، رةسةيدئث قازاعئ ورئستئث تئلئنة اؤةس، وزبةكستانداعئ وزبةكشة ارالاستئرادئ. بذل رةتتة تازا تذنئق ءتئلدئث وتانئ قازاقستاندا بولسا دةگةن نيةتئمئز بارشئلئق. قازاقستان اتاجذرت رةتئندة كومةكتةرئن اياماسا ةكةن. ال تةرمينولوگيا ماسةلةسئنة كةلسةك، بذندا دا ءبئز ءوزئمئز تذرعان ءار ةلدةگئ ءتئلدئث اتاؤ-تةرئمدةرئن قولدانامئز. ماسةلةن، تذركيادا اتاؤ-تةرئمدةر - تذرئكشة، قئتايدا تذراتئندار قئتايشا اتاؤ-تةرئممةن كةتةدئ. بذنئث دا تذنئعئ قازاقستاندا بولؤئ شارت. ءبارئمئز جذمئلئپ، ورتاق تةرمينگة جذگئنسةك، تةرميندةگئ ءبئر ئزدئلئكتئ جاساؤ قاجةت. ارينة، تةرمينولوگيا ءبئزدئث جذمئسئمئز ةمةس دةؤشئلةر تولئپ جاتئر، دةگةنمةن ونئ ءبئزدئث جذمئسئمئزعا اينالدئرؤ ءذشئن ةث الدئمةن راديو مةن تةلةديدار، باسپا ءتئلئن ءبئزدئث جذمئسئمئزعا اينالدئرساق، ذتار ةدئك.

ءتذيئن

الةمدة تئلدئك ورتا ءذشئن كذرةس ئقئلئم زاماننان ءجذرئپ جاتئر جانة جئرتقئش تئلدةر ءالسئز تئلدةردئ جذتئپ جاتئر. بذعان دالةلدئ الئستان ئزدةمةي-اق، كذنشئعئس پةن تةرئسكةيدةگئ كورشئگة ءبئر ذثئلسةثئز-اق تاباسئز. ءتئلدئ ساقتاؤدئث ذلكةن ءبئر قذرالئ - ب ا ق اراسئنداعئ بايلانئس. ونئث ئشئندة شةكارا مةن شةكتةؤدئ بئلمةيتئن ينتةرنةتتئث مذمكئندئگئن قولدانباي وتئرؤ بئرتئندةپ سونؤمةن تةث. سوندئقتان دا جاتجذرتتاعئ قازاق ءتئلدئ اقپاراتقا سذرانئستئ قاناعاتتاندئراتئن مةملةكةتتئك ساياسات كةرةك-اق. ال ونداي سذرانئستئث زور ةكةندئگئن كةشةگئ قذرئلتاي ءام ونئث شةثبةرئندةگئ شارالار دالةلدةپ بةردئ. بذل - ءبئر. ةكئنشئدةن، استانادا دذبئرلةتئپ قذرئلتاي ءوتئپ جاتقان مامئردئث 25-ئندة رةسةي پرةزيدةنتئ شةتةلدةگئ وتانداستاردئ قولداؤ جانة ولاردئث قذقئن قورعاؤ جونئندة قور قذرؤ تؤرالئ جارلئققا قول قويدئ. قور دذنيةنئث قاي بذرئشئندا ورئس قذقئ بذزئلسا، سول جةردةن تابئلادئ، «ورئس بولامئن» دةؤشئلةردئ، «ورئس ءتئلئنئث ئقپالئنداعئ» وثئرلةردئ قولدايدئ. ءدال وسئ ماقسات ءذشئن سئرتقئ ئستةر مينيسترلئگئنئث ءبئر ارناسئ اشئلادئ. مينيسترلئك قورمةن بئرلةسئپ، الةمنئث ةش جةرئندة ورئس قذقئ تاپتالماؤئن قاتاث قاداعالايتئن بولادئ. ءدال وسئنداي شةتتةگئ قازاقتاردئث قذقئ مةن تالابئنا قاراي ارةكةت ةتةتئن قور قذرؤ قازاقستان ءذشئن دة اؤاداي قاجةت.

اأتور: قانات قازئ

دةرةككوز:«الاش ايناسئ» گازةتئ

سوڭعى جاڭالىقتار