قازئنالئ كذشتئث حيكايالارئ

استانا. 26- مامئر. قازاقپارات- 1991- جئلئ كوش باستالدئ. جيئرما جئل بذرئنعئ قارا نور كوش بذل كذندة تاريحقا اينالدئ. سول قازئنالئ كوشتئث باسئ-قاسئندا ءاؤ باستا ءذش-اق ادام جذرگةنئن بذل كذندة بئرةؤ بئلسة، بئرةؤ بئلمةيدئ.
None
None

سونئث ءبئرئ - توقسانبايةأ مارات اعامئز. دذنيةءجذزئ قازاقتارئ قذرئلتايئ قارساثئندا ءبئز مارات اعاعا جولئعئپ، سول سالقار كوشتئث قاربالاس كذندةرئنةن ةستةلئك ايتئپ بةرؤئن وتئنگةن ةدئك. مارات اعا كذنئ بذگئنگة دةيئن كوشئ-قون سالاسئندا قئزمةت اتقارئپ ءجذر.

قانئ بار قازاق

- العاش 1991- جئلئ ق ر ةثبةك مينيسترلئگئندة كوشئ-قون ءبولئمئ اشئلعاندا ءوزئم سذرانئپ باردئم. مةنئ شةتتةگئ قازاقتاردئ ةلگة كوشئرؤ جذمئسئ قاتتئ قئزئقتئردئ. مينيستر سايات دذيسةنباي ذلئ: «سةنئث قانئث بار ما؟ مذنداي جةردة تةك قانئ بار ادام عانا جذمئس ئستةيدئ» دةپ قاتتئ ةسكةرتتئ. شئنئندا دا سول تذستا الئستاعئ اعايئن دةگةندة شئعاردا جانئمئز بولةك ةدئ. قايرات-قاجئرئمئز جةتكةنئنشة ايانئپ قالمادئق. كوشئ-قون ءبولئمئنئث باسشئسئ عازيز ةسمذقانوأ جانة ودان باستا ءذش-اق ادام ةدئك. كةيئن ونعا جةتتئك. دةپارتامةنت قذرئلعاندا 20 كئسئ بولدئق. العاش كوش باستالعان جئلدارئ وبلئس، اؤدانداردا كوشئ-قون ءبولئمئ قذرئلعان جوق-تئن.

1991-92- جئلدارئ كوش موثعول ةلئنةن باستالدئ. وسئ جئلدارئ باي-ولكة مةن قوبدا ايماعئنا 3500-دةن استام «كاماز» اأتوكولئگئ بارئپ، كوشئپ كةلؤشئلةردئث جذگئن تيةدئ. ادامداردئ ذشاقپةن وسكةمةنگة تاسئدئق. كذنئنة 10 رةيس 90 كذن توقتاؤسئز تاسئدئق. قازاقستاننئث ءار وبلئس، اؤدان، سوأحوزداردان ادامدار بارئپ، بايان-ولكةدةن شارت جاساپ، ادامداردئ اكةتئپ جاتتئ. قيئندئق كوپ بولدئ... ادامداردئ ذشاقپةن تةز جةتكئزسةك، جذكتةرئ «كامازبةن» 10-15 كذندة ارةث كةلئپ جاتتئ.

بايان-ولكةگة كةلگةن جاپون تؤريستةرئ: «بذل نة؟ ةلدئ نةگة كوشئرئپ جاتئرسئثدار؟» دةپ، تاث قالادئ. جاپونداردئث تذسئنئگئندة سوعئس زاردابئ، ةكولوگيالئق اپات، ت.ب. بولماسا ةلدئث جاپپاي قوپارئلئپ كوشؤئ اقئلعا سئيئمسئز ةكةن.

كةرةيدئث قئزئل قويئ...

بايان-ولكة قازاقتارئنئث ةثسةلئ كيئز ذيلةردئ ذشاقپةن تاسئدئق قوي. شاثئراقتار سئيماي، ونئ ورتاسئنان كةسئپ سالئپ جئبةردئك.

بئردة كوشتئث قامئمةن كةلة جاتئپ، «كامازدئث» ذستئندة شاثئراقتئث تئگئلئپ تذرعانئن اثعارئپ قالدئم. تؤرا كيئز ءذي سياقتئ. «بذل نةمةنة؟» دةپ ذستئنة شئعئپ قاراسام، ماشينانئث ذستئندةگئ ذيشئك ذيدة 5-6 كةرةيدئث قئلشئق ءجذندئ قئزئل قويئ تذر، بئرةؤئ قوشقار... جانئندا جةم-سؤئ دايئن. شاثئراقتان كذن ءتذسئپ، اؤا كئرئپ تذر... اقئرئ سول قويلار الماتئنئث شةلةك اؤدانئنا كةلدئ. ةستؤئمشة سول مالدئث قازئرگئ سانئ ءجذزدئث ذستئندة دةيدئ.

شالعا اينالعان كةمپئر

كوشكةن ةلدئث ءتئزئمئن قولمةن جازئپ وسكةمةنگة جئبةرةمئز. ولار ءتئزئم بويئنشا ادامداردئ قابئلدايدئ. بئردة ءدال ذشاققا وتئرار كةزدة ءبئر كةمپئردئث قذجاتئندا سؤرةتئ جوق بولئپ شئقتئ. جانئمداعئ جئگئتكة «جذگئر، سؤرةت تاپ» دةسةم، ساقالئ بار شالدئث سؤرةتئن اكةلئپ تذر. ويلانؤعا ؤاقئت جوق. كةمپئردئث پاسپورتئنا، ساقالدئ شالدئث سؤرةتئن جاپسئردئق دا، ذشئرئپ جئبةردئك. كةلةسئ ذشاقپةن ءوزئم ذشئپ شئقتئم. كةلسةم، وسكةمةننئث كةدةنشئلةرئ ذلار شؤ. مئناؤ قالاي دةيدئ. ورئستار اث-تاث. ءبئزدئث كةمپئردة بئلق ةتپةيدئ، «انا كئسئ جاپسئرعان» دةپ مةنئ كورسةتئپ قويادئ. اقئرئ ءايتئپ-ءبذيتئپ الئپ شئقتئق.

تاعئ بئردة ذشاق قوزعالئپ بارادئ، قاراسام ءبئر بالا شئرئلداپ، ذشاقتئث باؤئرئندا ءجذر. ويباي ساپ، ذشاقتئ قايتا توقتاتئپ، بالانئ وتئرعئزئپ جئبةردئك. سويتسةك، بالا دارةت قئسئپ كةتئپ، دالاعا تذرا جذگئرگةن. اتا-اناسئ ذشاقتئث ئشئندة قالئپ قويعان.

تاعئ بئردة «بالام جوعالدئ، ويباي...» دةپ ءبئر اپامئز جار سالئپ تذر. ذشاق گذرئلدةپ وت الئپ تذر. جابئلئپ ئزدةپ ءجذرمئز. كذتة-كذتة ابدةن ءئشئ پئسقان بولؤ كةرةك، الگئ بالا ءورت سوندئرةتئن قئزئل جاشئكتئث ئشئنة كئرئپ الئپ، قذممةن جايباراقات وينا-ا-پ وتئر...

جولشئباي تؤعان - جولدئگذل مةن جولدئباي

1993- جئلئ تاجئكستاننان كوش باستالدئ. قاراشا ايئندا. ئشكئ جاعدايعا بايلانئستئ ءبئر ةشالون ادامدئ وثتذستئك قازاقستان وبلئسئ مةن جامبئلعا جةتكئزدئك تة، ةرتةثئندة يران يسلام رةسپؤبليكاسئنا اتتاندئق. ونداعئ قازاقتاردئ كوشئرئپ الماقپئز. كوشتئ الئپ كةلؤگة قازاقستان تةمئرجولئ ةكئ ةشولان جئبةردئ. پويئزداردئ تذركئمةنستان-يران شةكاراسئنداعئ «قئزئلاربات» ستانسياسئنا اكةپ تئرةپ قويدئق. ادامداردئ يراننان الئپ شئعؤعا تذركئمةندةر كومةكتةستئ. قازاقتاردئ تةگئن تاسئپ بةردئ. «قئزئلارباتتان» 7 كذن ءجذرئپ، ارةث دةگةندة شئمكةنتكة جةتتئك.

جولدا قوس پويئزداعئ مئث جارئم ادامدئ ءوزئمئز تاماقتاندئردئق. ءار پويئزعا ءبئر-ءبئر اسحانا ذيئمداستئردئق. ازئق-تذلئكتئ ساتئپ الئپ، تاماقتئ ءوزئمئز پئسئرئپ بةرةمئز. جولشئباي ةكئ ايةل بوساندئ. سابيلةردئث اتئن - جولدئگذل، جولدئباي دةپ قويدئق. كوشتئ وبلئس اكئمئ زاؤئتبةك تذرئسبةكوأتئث ءوزئ جئلقئ سويئپ، قذشاق جايئپ، جاقسئ قارسئ الدئ.

كةلةسئ جئلئ ساؤد ارابياسئ، اؤعانستانعا بارئپ، قازاقتاردئ كوشئرئپ اكةلدئم. سول جاقتا تذراتئن وزبةك، تاجئك اعايئندار: «ءبئزدئ دة كوشئرئپ الئثدارشئ، قذلدارئث بولايئق» دةپ جالئنعانئن كوردئم.

يرانداعئ قازاقتاردئث كوبئندة ةكئ-ءذش ايةلئ بار. ءبئر اقساقال كةلدئ. ءوزئنئث ءذش ايةلئ بار ةكةن. الگئ كئسئگة «قازاقستاندا ءبارئ جالعئز ايةلمةن تذرادئ، سول ةلدئث زاثئ بويئنشا ءبئر ايةل عانا الئپ وتةسئز، ايةلدةرئثئزبةن اقئلداسئپ، ءبئرئن تاثداثئز» دةپ قالجئثدادئم. سويتسةم، اقساقال مةنئث ايتقانئمدئ شئن كورئپ، ءبئرازدان سوث ةث كئشئ توقالئن عانا ةرتئپ كةلئپ تذر: «انا قاتئندار وسئندا قالاتئن بولدئ، كةلئسئپ كةلدئم» دةيدئ، جان-جاعئنا ماساتتانا قاراپ. مذندايدا كذلمةگةندة قايدا كذلةرسئث. ارتئنان اقساقالدان ورئنسئز قالجئثئم ءذشئن كةشئرئم سذراپ، ءذش ايةلئمةن قوسئپ، اتاجذرتئنا الئپ كةلدئم.

اثگئمةنئ جازئپ العان

تولةگةن جاكئتاي ذلئ

دةرةككوز: «نامئس» سايتئ

سوڭعى جاڭالىقتار