كةلئمبةتتئث كةرةمةتتةرئ

استانا. 30- جةلتوقسان. قازاقپارات -حالئق اقئنئ كةلئمبةت سةرعازيةأ وثتذستئك قازاقستان وبلئسئ، تذلكئباس اؤدانئ، كوكبذلاق دةگةن جةردة دذنيةگة كةلئپ، بار سانالئ عذمئرئن اقئندئقپةن وتكئزگةن. 1934- جئلئ الماتئدا وتكةن اقئندار ايتئسئنا قاتئسئپ، جئر الئبئ جامبئل ول كئسئنئث ايتئسكةرلئك ونةرئنة ءتانتئ بولئپ، جانئنان تاستاماي، وزئمةن بئرگة الئپ جذرگةن. سوعئستان كةيئنگئ جئلدارئ ةرجذرةك باتئر باؤئرجان مومئش ذلئ كةلئمبةتتئ ارنايئ ئزدةپ بارئپ، سالةم بةرئپتئ
None
None

كةلئمبةت اقئندئعئمةن عانا تانئلئپ قويعان جوق، ونئث سونداي-اق قاراقذرت، جئلان شاققانداردئ سول مةزةتتة ورنئنان تذرعئزئپ، ساؤئقتئرئپ جئبةرةتئن ةرةكشة قاسيةتئ بار ةدئ. ونئث بذل ةرةكشة قاسيةتئنة ءوز باسئم كوز جةتكئزدئم.

شئمكةنتتةگئ پةداگوگيكالئق ينستيتؤتتئث ءبئرئنشئ كؤرسئنا تذسكةن جئلئ ءبئزدئ كةلةس اؤدانئنا اؤئلشارؤاشئلئق جذمئستارئنا جئبةردئ. ول جةردة «سؤلئ كةلةس»، «قذرئ كةلةس» دةگةن جةرلةر بار. ءبئز «قذرئ كةلةسكة»باردئق. كةلة سالا ةستئگةنئمئز: «اباي بولئثدار! دالانئث ءبار» - قاپتاعان قاراقذرت. ول شاقسا، سةسپةي قاتئرادئ. امان قالؤلارئث ةكئتالاي... كذن دة، ءتذن دة ئستئق بولعاندئقتان سؤ سةؤئپ، دالادا تذنةيمئز. ءبئر اپتادان سوث مةنئ قاراقذرت شاقتئ. بئردةن كورشئ نةمئستئث موتوسيكلئمةن ءتذن جارئمدا 5-6 شاقئرئم جةردةگئ اؤرؤحاناعا جةتكئزدئ. ءبئراق باس دارئگةردئث قايدا تذراتئنئن ةشكئم بئلمةيدئ. مةدبيكةنئث: «ؤدئ ؤ قايتارادئ، مئنانئ ءئشئپ كور»، - دةپ 200 گرامدئق قالايئ كرؤجكاعا قذيئلعان كةرمةك ءدامئ بار سؤدئ ئشكئزگةنئ عانا ةسئمدة. ارئ قاراي نة بولعانئن بئلمةيمئن.

ءبئر كةزدة كوزئمدئ اشسام، الدئمدا كةلئمبةت اتام وتئر. بئردةثةلةردئ كذبئرلةپ ايتئپ، اندا-ساندا «ءسذف، ءسذف» دةپ قويادئ. القئمئ، بةت-اؤزئ تومپايئپ ءئسئپ كةتئپتئ. «بولدئ، ةندئ شايدئ كوبئرةك ئشكئزئثدةر. ةكئ-ءذش كذن تاؤئق سورپاسئن عانا بةرئثدةر»، - دةپ بةتئمنةن سيپاپ، ءوزئ تورگئ ذيگة اس ئشؤگة كئرئپ كةتتئ.

ءبئر كذننةن سوث باسئمدئ كوتةرئپ، دالاعا شئعاتئن كذيگة جةتتئم.

ارتئنان ءبئلدئم، مةنةن كذدةرئن ذزگةن دارئگةر «ولسة، ذيئنة بارئپ ءولسئن» دةسة كةرةك، «جةدةل جاردةممةنئ مةن» اؤئلعا اتتاندئرئپتئ. سودان ءذي ءئشئ كةلئمبةت اتامدئ شاقئرتئپتئ. ول بئزگة تؤئسقان. جئلان، قاراقذرت شاققانداردئ جاسئرئن وقيتئن. 30-جئلدارئ وسئ ءذشئن اباقتئعا وتئرعانئ دا بار. سودان بةرئ اتام ةتجاقئن ادامدارئن عانا وقئپ، جازاتئن بولدئ.

1938- جئلئ رةسپؤبليكادان ءبئر ذلكةن كئسئ وثتذستئككة وكئل بولئپ كةلدئ. وكئل كةلئمبةتتئث اؤئلئنا كةلئپ تذسةدئ. جئلان، قاراقذرت دةگةن مذندا دا جةتةدئ. وكئل سوندا دا بوي بةرمةي، تذندة باق ئشئنة جاتقان. سويتسة، ونئ تذندة قاراقذرت شاعئپ كةتئپتئ. كولحوز باستئعئ بئردةن كةلئمبةتتئ الدئرتادئ. بئراق كةلئمبةت: «قايتادان اباقتئعا بارار جايئم جوق»، - دةپ ازار دا بةزةر بولئپتئ. وكئل جالئنئپ، بار جاؤاپكةرشئلئكتئ ءوز موينئنا العان سوث، اقئن كونةدئ. وكئل سول كذنئ-اق جازئلئپ، شئمكةنتكة قايتئپ كةتةدئ. ءبئراز كذننةن كةيئن «ةثبةكشئ قازاق» گازةتئنة حالئق ةمئن ءناسيحاتتاپ، ماقالا جازئپتئ.

اتامنان ؤدئث بةتئن قايتارؤدئ قالاي ذيرةنگةنئن سذراعانئم بار ةدئ. سوندا اتام: «اؤئلدا قذتتئباي دةيتئن مولدا بولعان. قارا سؤدئ تةرئس اعئزاتئن، ءبئراق تاقئر كةدةي ةدئ. اكةمنئث قوراسئنانء بئر توقتئنئ ذرلاپ، جةتةكتةپ اپاردئم دا، "ذيرةت" دةپ جابئستئم. ول كةزدة 12-13 جاسار كةزئم. ول ذيرةتتئ. ةث سوثعئ "بايلاؤئن" كةيئن ذيرةتةمئن دةدئ.

ءبئر كذنئ بةرگئ كوكبذلاققا كةلة جاتئپ جولدا جاتقان شوپ-شولاق جئلاندئ كوردئم. «وقئپ، قوينئما سالئپ الايئن دا، قئز- قئرقئنداردئ قورقئتايئن» دةپ تايئمنان ءتذسئپ، جئلاندئ وقي باستادئم. ول دا شولتاث ةتئپ، شاثدئ بذرق ةتكئزئپ، ءبئر اؤناپ الدئ دا، ماعان باسئن تئك قاداپ، قاقايدئ دا قالدئ. ءبئر كةزدة اينالامنئث ءبارئ قاپ-قاراثعئ بولئپ كةتتئ. تةك جئلان عانا كورئنةدئ، كوزئ شوقتاي جانئپ، ءتئلئ جالاث-جالاث ةتةدئ. ارتئمنان ءبئر نارسة سارت ةتة قالدئ. قذتتئباي ةكةن. قامشئمةن تاعئ ءبئر-ةكئ رةت تارتئپ جئبةردئ. «بار دا، وتئرعان كيئز ذيلةرئثدئ جئعئپ، كورپة-توسةكتئث ءبارئن ورتاعا ذيگئز دة، ءوزئث سونئث ذستئنة شئعئپ وتئر. ءبئر قارا توقتئنئ سويعئزئپ، قانئن ءذيدئث اينالاسئنا دوثگةلةتئپ شاشقئز. ةتئن قازانعا سالئپ پئسئرة بةرسئن. ءبئرازدان سوث مةن دة بارامئن»، - دةدئ. ايتقانئن ةكئ ةتپةي ورئندادئم. سالدةن كةيئن ول دا كةلدئ. قاسئما جايعاستئ. اندا-ساندا «قورئقپا« دةپ قويادئ. ءبئرازدان كةيئن جئلاندار قاپتاپ كةتتئ. ءبارئ الگئ قاننان وتة الماي، تئلدةرئن جالاقتاتئپ، ئسقئرئپ تذر. ءبئر كةزدة مةنئث «شولاق جئلانئم» دا كةلدئ. ول قان شةثبةردةن جارتئ مةتردةي ءوتئپ توقتادئ. قذتتئباي ةكةؤئ ارباسسئن كةلئپ. جئلان بئرتة-بئرتة ءئسئنئپ، ذلكةيئپ بارادئ. مةن بولسام، الگئ جئلاندئ جاقسئ كورئپ، اؤةسئم كةتئپ بارادئ. ئشئمنةن «كةلسة ةكةن، جاقئنداسا ةكةن، قولئممةن ذستاپ، سيپاسام» دةيمئن. قذتتئباي دا ءئسئپ-كةؤئپ بارادئ. ءبئر كةزدة الگئ جئلان تارس ةتئپ قذلادئ دا، وزگةلةرئ كةرئ قايتئپ، ئسئلداپ، ءوز جوندةرئمةن كةتتئ. قذتتئباي بولسا توقتئنئث سورپاسئن ئشكئزئپ جاتئر. قاپ-قارا قان با، الدة زاپئران با، ايتةؤئر اؤزئمنان بئردةثة توگئلئپ جاتئر. كوزئم قاراؤئتئپ، جوندئ كورة المايمئن. الدةن سوث قذتتئبايدئث: «بالانئ جةرگة ءتذسئرئپ، وراپ جاتقئزئثدار، جئلاننئث قالعان ؤئ تةرمةن شئعادئ. ءسذت ءپئسئرئم ؤاقئتتان سوث تاعئ سورپادان ذرتتاتئثدار. تةنتةكتةرئث ةرتةث-اق جذگئرئپ، ويناپ كةتةدئ»، - دةگةن داؤسئن ةستئدئم. سويتسةم، مةن جئلاننئث "پاتشاسئنا" جولئعئپپئن. قذتتئباي كةلمةسة، مةن سول جةردة و دذنيةلئك بولادئ ةكةنمئن. قذتتئباي ذيئندة وتئرئپ-اق مةنئث ءبئر پالةگة ذرئنعانئمدئ ءبئلئپ، ارتئمنان كةلئپتئ.

اقئن اتامنئث بذل اثگئمةسئن بذرئنئراقتا ةستئسةم دة، سةنةر- سةنبةسئمدئ بئلمةي جذرةتئنمئن. الايدا ءوزئمدئ ءولئم اؤزئنان امان الئپ قالعان سوث، يمانداي سةنةتئن بولدئم.

تذرسئنبةك ةشةنقذلوأ،

وثتذستئك قازاقستان وبلئسئ تذلكئباس اؤدانئ كوكبذلاق اؤئلئ.

(«جاس الاش» گازةتئ، 29 - جةلتوقسان. 2010 - جئل)

سوڭعى جاڭالىقتار