گةوساياسي توپئراققا ةگئلگةن التئن ءدان
ةلئمئزدئث تذثعئش پرةزيدةنتئنئث سوزئمةن ايتقاندا، قازاق حالقئ ءتول تاريحئندا تذثعئش رةت قازئرگئ شةكاراسئندا، ذشقان قذستئث قاناتئ تالاتئن، جذگئرگةن اثنئث تذياعئ توزاتئن وسئنشاما اؤماقتا تاؤةلسئزدئگئن جاريالادئ جانة الةم مويئنداعان مةملةكةتكة اينالدئ.
قازاق حالقئ ذشئ قيئرئنا كوز جةتپةيتئن سايئن دالانئث توسئندة، اؤقئمدئ مةملةكةتئنئث قاق ورتاسئندا تاريحتا ءبئرئنشئ رةت ءوز تاثداؤئمةن ةلورداسئن تذرعئزدئ جانة استانا الةمدئك ساياسات كوكجيةگئندة شولپان جذلدئزداي جارقئرادئ. ءسوز جوق، XXI عاسئردئث باسئنداعئ ةث نةگئزگئ وقيعا بولعان جانة پلانةتامئزدئث سولتذستئك جارتئ شارئنداعئ ةلدةردئث باسئم بولئگئنئث اراسئنداعئ ءوزارا تذسئنئستئككة قول جةتكئزؤ ءذشئن «ذعئنئسؤ نذكتةسئنة» اينالعان استاناداعئ ة ق ئ ذ-نئث جاقئندا وتكةن سامميتئ بذل ءسوزئمئزدئث جارقئن مئسالئ بولا الادئ.
«استانا رؤحئنئث» كأينتةسسةنسياسئ تةك «حةلسينكي رؤحئنئث» جاثا تاريحي جاعدايدا جاندانعانئنان عانا ةمةس، سونئمةن قاتار مذحيتتان مذحيتقا دةيئنگئ بارئنشا اؤقئمدئ اؤماقتا قاؤئپسئزدئك پةن ئنتئماقتاستئقتئث جاثا دةثگةيئنة ءوتؤ جولدارئنئث كورسةتئلگةنئنةن دة كورئنئس تاپتئ. شئن مانئندة اتالمئش وقيعا تةك ذيئم ءذشئن عانا ةمةس، سونئمةن بئرگة ةؤرو-ازيالئق قذرلئق ءذشئن دة، جالپئ العاندا الةمدئك قوعامداستئق ءذشئن دة ناتيجةسئ جاعئنان اسةرلئ جانة ءمان-ماثئزئ جاعئنان ايرئقشا بولدئ. سامميتتة «قاؤئپسئزدئك قوعامداستئعئنا قادام» اتتئ استانا دةكلاراسياسئنئث قابئلدانؤئ بذكئل ةؤرواتلانتيكالئق جانة ةؤروازيالئق كةثئستئكتة قاؤئپسئزدئكتئث ءتيئمدئ ءپئشئنئن قالئپتاستئرؤداعئ ساپالئ جاثا كةزةثگة جول اشادئ، بذل دةگةنئمئز - ة ق ئ ذ-نئ تذبةگةيلئ قايتا جاثارتؤدئث باستالعانئن بئلدئرةدئ. وسئلايشا قازاقستان ة ق ئ ذ ءتوراعالئعئ لاؤازئمئندا اسا اؤقئمدئ جالپئ ذلتتئق جوبانئ ناقتئ جذزةگة اسئرا وتئرئپ، ذيئمنئث قئزمةتئنة تئث سةرپئن بةردئ. جانة بذنئ ة ق ئ ذ-عا مذشة ةلدةردئث تذگةلگة دةرلئگئ، جةتةكشئ وتاندئق جانة شةتةلدئك ساياساتكةرلةر، دذنية جذزئنة تانئمال مةملةكةت قايراتكةرلةرئ، حالئقارالئق ساراپشئلار قوعامداستئعئ، ةلئمئزدئث قالئث جذرتشئلئعئ مويئنداپ وتئر.
دةيتذرعانمةن، زامانالئق اؤقئمداعئ جاهاندئق سامميتتئث رولئن كةمئتؤگة تئرئسقان جةكةلةگةن ارةكةتتةردئث، كوبئنةسة يدةولوگيالئق جانة ساياسي قذشتارلئقتان ادا ةمةس ساراپشئلاردئث تةك سؤبةكتيأتئ تذيسئكتةرئنة عانا سذيةنة وتئرئپ بةرگةن باعالارئنئث دا بولعانئن ايتپاي كةتپةؤگة بولمايدئ. ماسةلةن، كةيبئرةؤلةر ءتورت قذرلئقتاعئ ة ق ئ ذ-عا مذشة ةلدةردئث جانة سةرئكتةس مةملةكةتتةردئث 75 رةسمي دةلةگاسياسئنئث، قازاقستاندئق جانة شةتةلدئك ب ا ق-تاردئث مئث جارئمعا جؤئق وكئلدةرئنئث، 5 مئثنان استام قوناقتاردئث قاتئسؤئمةن وتكةن مذنداي اؤقئمدئ فورؤمدئ قاتارداعئ ءئس-شارالاردئث ءبئرئ رةتئندة كورسةتؤگة تئرئسئپ باعؤدا. سونئمةن قاتار بذل شارانئ بار-جوعئ استانانئث ساياسي پيارئ دةپ سةندئرؤشئلةر دة تابئلئپ جاتئر. بيلئكتئ سئناؤعا دايئن تذراتئن ءبئرقاتار ب ا ق-تار سامميتكة كةيبئر مةملةكةتتةر باسشئلارئنئث قاتئسپاعانئن جانة ءبئرقاتار دةلةگاسيا جةتةكشئلةرئنئث ةرتة ذشئپ كةتكةن بئرةن-ساران فاكتئلةرئن «بذل ولار تاراپئنان سامميتتئ ةلةمةؤشئلئك بولدئ» دةگةن مازمذندا جةردةن جةتئ قويان تاپقانداي جاريالاپ جاتئر. ولار «ة ق ئ ذ ةتنيكاارالئق قاقتئعئستاردئث الدئن الؤعا قابئلةتسئزدئك تانئتتئ» دةگةن جازعئرؤلارئن تاثؤدئ دا ةستةن شئعارماؤدا. شئنتؤايتئنا كةلگةندة كورةگةن ساياساتكةر قازاقستان پرةزيدةنتئ ن. نازاربايةأ سامميتكة دةيئن-اق بذل شارادان دايئن رةسةپتةردئ جانة بارلئعئنئث كوثئلئنةن بئردةي شئعاتئن شةشئمدةردئ كذتؤ اعاتتئق بولاتئنئن ناقتئ جانة اشئپ تذرئپ ايتقان بولاتئن.
قالاي بولعاندا دا قازاقستاندئق ءتوراعالئقتئث كوپتةگةن مئندةتتةردئ ايتارلئقتاي تابئستئ شةشكةنئن اتاپ وتكئمئز كةلةدئ. ماسةلةن، ة ق ئ ذ ءتوراعاسئ لاؤازئمئنا كئرئسةرئنئث قارساثئندا قازاقستان ذزاق جئلداردان كةيئن ءبئرئنشئ رةت ذيئمنئث بيؤدجةتئن دةر كةزئندة بةكئتتئرة الدئ، بذنئ ة ق ئ ذ-نئث بارلئق ينستيتؤتتارئ جانة وعان مذشة ةلدةر وث باعالادئ. ة ق ئ ذ-نئث ءئس باسئنداعئ ءتوراعاسئ، ق ر مةملةكةتتئك حاتشئسئ-سئرتقئ ئستةر ءمينيسترئ قانات ساؤدابايةأ بارلئق قاقتئعئس ايماقتارئندا بولئپ، جاعدايدئ رةتتةؤ ءذشئن بةلگئلئ ءبئر قادامدارعا باردئ. دالئرةك ايتقاندا پريدنةستروأةدة مولدوأا مةن ؤكراينا اراسئندا ترانزيتتئك ءدالئز قالپئنا كةلتئرئلدئ، تاؤلئ قاراباق قاقتئعئسئندا قازا تاپقان ادامداردئث سذيةكتةرئن ايئرباستاؤ جونئندة ؤاعدالاستئققا قول جةتكئزئلدئ، گرؤزيا باسشئسئمةن ةشؤاقئتتا ءبئر ذستةلدئث باسئندا وتئرمايمئز دةگةن رةسةي باسشئلئعئنئث مالئمدةمةلةرئنة قاراماستان، بذل ةكئ ةلدئث پرةزيدةنتتةرئ استانا سامميتئندة القا-قوتان وتئردئ. تذپتةپ كةلگةندة، مذنئث ءبارئ ازئرگة بولار بولماس قانا ئلگةرئلةؤشئلئك بولعانئمةن، ءاسئلئ بارلئعئمئز ءذشئن قاجةت باعئتتاعئ باتئل قادامدار ةكةنئ داؤسئز. بذل قاتارعا ارمةنيا مةن تذركيا اراسئنداعئ قئتئمئر قارئم-قاتئناستئث كوبةسئ سوگئلگةنئن دة جاتقئزؤعا بولادئ جانة بذل دا ءبئزدئث ةلدئث باتئل باستامالارئنئث ارقاسئندا مذمكئن بولعان دذنية. سونئمةن قاتار بذكئلئ مويئنداپ وتئرعانئنداي، قئرعئزستانداعئ ءورشي باستاعان ساياسي داعدارئسقا ة ق ئ ذ-نئث ءتوراعاسئ رةتئندة قازاقستاننئث دةر كةزئندة ءذن قاتؤئنئث جانة قازاق ةلئنئث كوشباسشئسئ نذرسذلتان نازاربايةأتئث جةدةل ءارئ تئكةلةي ارالاسؤئنئث ارقاسئندا، اتالمئش ةلدةگئ ساياسي جاعدايدئث ودان ءارئ ؤشئعؤئنا جول بةرئلمةدئ. قازاقستاننئث اؤعان باعئتئنداعئ اتقارعان قئزمةتئ دة مةيلئنشة تابئستئ دةپ ايتؤعا تذرارلئق، جانة بذل ئستةگئ نةگئزگئ نازار ةث الدئمةن پروبلةمالاردئ بةيبئت جولمةن شةشؤگة شوعئرلاندئرئلعانئن اتاپ وتكةنئمئز ءجون. بذل رةتتة اؤعانستاندئ ساؤئقتئرؤ جانة سوعئستان كةيئن قالپئنا كةلتئرؤ ذدةرئسئ قازاقستاننئث ةث ماثئزدئ باستامالارئنئث ءبئرئ بولدئ. مةنئثشة، ءبئزدئث ةل ة ق ئ ذ-عا مذشة ةلدةردئث ئشئندة گؤمانيتارلئق سالادا اؤعانستانعا كومةك كورسةتؤ تؤرالئ ناقتئ شةشئم قابئلداعان جالعئز مةملةكةت بولئپ تابئلادئ. اؤعان ستؤدةنتتةرئن قازاقستاننئث جوعارئ وقؤ ورئندارئندا وقئتؤ ءذشئن 50 ميلليون ا ق ش دوللارئ مولشةرئندة قارجئنئث بولئنگةنئ وسئنئث ايقئن دالةلئ بولا الادئ.
قازاقستان ة ق ئ ذ قئزمةتئنئث بارلئق ءذش باعئتئ بويئنشا ذيئم جذمئسئن ذيئمداستئرؤعا ايتارلئقتاي تةثگةرئمدئ جانة ءادئل قادام جاساي الدئ. ياعني، قازاقستان ادامي ولشةمدئ نازاردان تئس قالدئرا وتئرئپ، ءذشئنشئ سةبةتتئ «سةمدئرةدئ» دةگةن بولجامدار ورئندالعان جوق. وسئ تاقئرئپ بويئنشا دؤشانبةدة، أارشاأادا، سونداي-اق استانادا وتكةن پئكئرتالاستاردئث تئكةلةي قاتئسؤشئسئ رةتئندة، مةن قازاقستان ءتئپتئ بذل بولئكتةگئ ءوز مئندةتتةمةلةرئن ارتئعئمةن ورئندادئ دةپ زور جاؤاپكةرشئلئكپةن مالئمدةي الامئن. ة ق ئ ذ كةثئستئگئندة دة جانة ءوز ةلئمئزدة دة قويان-قولتئق ارئپتةستئكتة جذمئس ئستةي وتئرئپ، ءبئز ة ق ئ ذ-نئث دةموكراتيالئق ينستيتؤتتار جانة ادام قذقئعئ جونئندةگئ بيؤروسئنئث ءوز مانداتئن تولئققاندئ ورئنداؤئنا جان-جاقتئ ئقپال ةتتئك. ة ق ئ ذ تاريحئندا تذثعئش رةت ئرگةلئ ةركئندئكتةر مةن ادام قذقئعئ ماسةلةلةرئ بويئنشا ءذش بؤئندئ شولؤ كونفةرةنسيالارئ بولدئ، ونئث ةكةؤئ أارشاأا مةن أةنادا، ال سوثعئسئ استانادا ءوتتئ. سونئمةن قاتار استانادا سامميتتئث قارساثئندا ذكئمةتتئك ةمةس ذيئمداردئث پاراللةلدئ كونفةرةنسياسئ ءوتتئ، وندا ذكئمةتتةردئث قاتئسؤئنسئز، ةركئن جاعدايدا قازاقستاندا دا، ة ق ئ ذ-عا قاتئسؤشئ باسقا ةلدةردة دة كةزدةسةتئن دةموكراتيالئق ولشةمدةردئ ئلگةرئلةتؤ سالاسئنداعئ پروبلةمالار تالقئلاندئ. سونداي-اق ة ق ئ ذ سامميتئنئث قارساثئندا ا ق ش-تئث مةملةكةتتئك حاتشئسئ حيللاري كلينتوننئث جةرگئلئكتئ جانة حالئقارالئق ذكئمةتتئك ةمةس ذيئمداردئث وكئلدةرئمةن كةزدةسؤئ بولدئ. وسئلايشا ءتوراعالئعئمئزدئث ناتيجةسئندة ءبئز ة ق ئ ذ-نئث پئكئرتالاس اتموسفةراسئن تذبةگةيلئ وزگةرتة الدئق. ايتالئق، استاناداعئ سوثعئ ماجئلئستة ة ق ئ ذ-عا مذشة ةلدةر دةلةگاسيالارئنئث 800 دةن استام وكئلدةرئ ب ا ق ةركئندئگئ، ميگرانتتارعا جانة ادام ساؤداسئنا قاتئستئ توزئمسئزدئك ماسةلةلةرئن تالقئلادئ.
وسئ ورايدا قازاقستاندئق ذكئمةتتئك ةمةس ذيئمدار وكئلدةرئنئث ادام قئزئعارلئقتاي بةلسةندئلئگئن ايرئقشا اتاپ وتكئم كةلةدئ، ولاردئث باسئم كوپشئلئگئ وزدةرئن تؤعان ةلئنئث ناعئز پاتريوتتارئ، اسا ونةگةلئ مادةنيةت پةن ةتيكانئ قذرمةت تذتؤشئلار رةتئندة كورسةتتئ. قازاقستان ينتةرنةت قاؤئمداستئعئنئث پرةزيدةنتئ شاأكات سابئروأتئث، باس رةداكتورلار كلؤبئنئث أيسة-پرةزيدةنتئ مئربولات كذنبايةأتئث، ساياسي زةرتتةؤلةر ينستيتؤتئنئث ديرةكتورئ ولةسيا حالابؤزاردئث، «نذر مةديا» ج ش س باس ديرةكتورئ قايسار جاناحانوأتئث، «پرومةتةي» قوعامدئق قورئنئث ءتوراعاسئ ولجاس سئزدئقوأتئث، باس رةداكتورلار كلؤبئنئث مذشةلةرئ لةأ تاراكوأ پةن ناتاليا ابسالياموأانئث، «جةرگئلئكتئ ءوزئن-ءوزئ باسقارؤ ورتالئعئ» قوعامدئق قورئنئث ديرةكتورئ ولةگ چةرنئشةأتئث، «United Citizens Fund» قوعامدئق بئرلةستئگئنئث پرةزيدةنتئ ابةن ءابدئراسئلوأتئث ءوز باياندامالارئن جوعارئ كاسئبي دةثگةيدة، ناقتئ مئسالدار مةن فاكتئلةرگة نةگئزدةي وتئرئپ جاساعاندارئنا سذيسئندئك. بذل ازاماتتاردئث سوزدةرئ شةتةلدئك اؤديتورياعا قازاقستانداعئ ءسوز بوستاندئعئنا قاتئستئ ءئستئث ناقتئ جاعداي تؤرالئ بارئنشا شئنايئ اقپاراتتاردئ جةتكئزؤگة مذمكئندئك بةردئ جانة قازاقستاندئق وپپوزيسيونةرلةردئث تذجئرئمدارئ مةن پايئمدارئنئث ءبئربةتكةيلئگئن كورسةتتئ.
ماسةلةن، فورؤمعا قاتئسؤشئلار ءبئزدئث ةلئمئزدة وپپوزيسيالئق باسئلئمدار باسئلئپ شئعئپ، ةركئن تاراتئلاتئندئعئنان، مذنداي باسئلئمداردا جذمئس ئستةيتئن جؤرناليستةر بيلئكتئث بارلئق ورتالئق ورگاندارئندا اككرةديتتةلگةنئنةن حاباردار بولدئ. سونئمةن قاتار تةلةراديوحابار تاراتاتئن ذيئمدار ءذشئن ولاردئ تئركةؤگة قويؤ تؤرالئ ءتارتئپتئث جويئلعاندئعئنان، سونداي-اق رةداكسياسئنئث مةكةنجايئ مةن رةداكتورئ اؤئسقان جاعدايدا گازةت-جؤرنالدار مةن اقپارات اگةنتتئكتةرئن مئندةتتئ تذردة قايتا تئركةؤدةن وتكئزؤ جونئندةگئ تالاپتئث دا كذشئن جوعالتقانئنا ولاردئث كوزدةرئ جةتتئ. سونئمةن قاتار سذحبات الؤ كةزئندة جؤرناليستئ اؤديو جانة بةينة جازبانئ پايدالانؤعا رذقسات الؤدئ مئندةتتةيتئن نورمانئث جوق ةكةندئگئن ءبئلدئ. ةلئمئزدة جؤرناليستئث قذقئعئ مةن كاسئبي مذمكئندئكتةرئ ايتارلئقتاي كةثةيگةنئ، مةملةكةتتئك ورگاندار مةن ولاردئث لاؤازئمدئ تذلعالارئنئث سذراتئلعان دةرةكتةردئ بةرؤدةن باس تارتقانئنا شاعئمدانؤ ءذشئن جؤرناليستةردئث سوتقا ءوتئنئم جاساؤ جولئنداعئ توسقاؤئلدئث الئنئپ تاستالئنعانئ تؤرالئ دا ولارعا تولئقتاي مالئمةتتةر بةرئلدئ.
ارينة، قازاقستان باستئ ةركئندئكتةردئ قورعاؤ جانة قولداؤ سالاسئندا بارلئق بيئكتةردئ ءالئ باعئندئرا قويعان جوق. اتاپ وتةرلئگئ، بئردة-ءبئر مةملةكةت، سونئث ئشئندة ة ق ئ ذ كةثئستئگئندةگئ ةلدةر دة «مئندةتتةمةلةردئث بذكئل ستاندارتتارئن تولئققاندئ ورئنداؤدا ناعئز ذلگئ بولئپ تابئلامئز» دةپ مالئمدةي المايتئنئ انئق. ايتپاقشئ، WikiLeaks سايتئنداعئ اقپاراتتار جاريالانعان كةزدة ا ق ش بيلئگئ ءوزئن قالاي ذستاعانئن سئرتئنان باقئلاؤ قئزئقتئ بولدئ. كذنئ كةشة عانا ولار بئزدةردئ جانة باسقا دا كوپتةگةن ةلدةردئ كةيبئر سايتتارعا كئرؤگة توسقاؤئل قويئلعاندئعئ ءذشئن جةردةن الئپ، جةرگة سالعان ةدئ. قازئرگئ تاثدا ينتةرنةتتةگئ سانسئز كومپروماتتارعا تاپ بولئپ وتئرعان ا ق ش بيلئگئ سايت يةسئنئث ئزئنة ءتذسئپ، سايتقا كئرؤگة توسقاؤئل قويدئ. سويتة تذرا ول ادامدار بذكئل الةمگة دةموكراتيا مةن ادام قذقئعئن ذيرةتؤدة. ارينة، بذنئ ولاردئث ذياتتارئنا قالدئرايئق، ال بئزدةر ءذشئن ذمتئلاتئن دذنيةلةر بارشئلئق، جانة ءبئز قانداي دا ءبئر وتكئر ماسةلةلةردةن ءارئ كذردةلئ پروبلةمالاردان باسئمئزدئ الئپ قاشئپ وتئرعان جوقپئز. شولؤ كونفةرةنسياسئنئث أارشاأالئق بولئگئندة باس رةداكتورلار كلؤبئنئث ارنايئ Side-event، ياعني كادئمگئ دوثگةلةك ذستةل وتكئزگةندئگئ كةزدةيسوقتئق ةمةس، وندا جؤرناليستةردئ قورعاؤ، بذقارالئق اقپارات قذرالدارئنئث بوستاندئعئن بارئنشا ءتيئمدئ قورعاؤ ءذشئن ازاماتتئق قوعامنئث رولئن ارتتئرؤ، ب ا ق-قا قاتئستئ ة ق ئ ذ-نئث قازئرگئ مئندةتتةمةلةرئن ورئنداؤ ماسةلةلةرئ توثئرةگئندة پئكئرتالاستار بولدئ. ناتيجةسئندة اتالمئش وتئرئسقا قاتئسؤشئلار مورالدئق زيان وتةماقئسئنئث تةثدةي شامالاس دةثگةيئن بةكئتؤ، ب ا ق-تاعئ ديففاماسيا ءذشئن قئلمئستئق جاؤاپكةرشئلئكتئ جويؤ، جاريالانئمدار بويئنشا تالاپ-ارئزدئث ةسكئرةتئن مةرزئمئن ءبئر جئل دةپ بةكئتؤ، بذقارالئق اقپارات قذرالدارئنا ارنالعان قوسئمشا قذن سالئعئن جويؤ تؤرالئ ذسئنئمدار ازئرلةدئ.
ةث باستئسئ، مةملةكةتتئك ورگاندار تاراپئنان بذل جاعدايلارعا دةگةن تولئق تذسئنؤشئلئقتئث بارئن جانة وسئ باعئت بويئنشا ءتيئستئ جذمئستار جذرگئزئلئپ جاتقانئن اتاپ ءوتؤ كةرةك. سوندئقتان دا بولار، جوعارئدا ايتقانئمئزداي ةؤرازيا ذلتتئق ؤنيأةرسيتةتئندةگئ كةزدةسؤدة حيللاري كلينتون اتقارئلعان جذمئستار ءذشئن ذكئمةتتئك ةمةس ذيئمدارعا جانة قازاقستاندئق ذكئمةتكة العئس ايتئپ، قازاقستان ذكئمةتئ وسئ باعئتتاعئ جذمئستئ جذرگئزؤدة وثئردةگئ كةز-كةلگةن مةملةكةتكة قاراعاندا ذلكةن پروگرةسكة قول جةتكئزگةنئن ءارئ ول پروگرةستئ ئلگةرئلةتؤ بويئنشا جذمئستئ جالعاستئرؤ ءذشئن ءوز موينئنا مئندةتتةمة العانئن بةكةردةن-بةكةر ايتپاسا كةرةك. وكئنئشكة وراي، تايعا تاثبا باسقانداي كورئنئپ تذرعان مذنداي ايعاقتئ وپپوزيسيونةرلةر مةن ةؤروپاداعئ جةكةلةگةن ارئپتةستةرئمئز كورمةي وتئر. اعئمداعئ جئلعئ 1- جةلتوقساندا «ليتةر» گازةتئنة بةرگةن سذحباتئندا ق ر پرةزيدةنتئنئث كةثةسشئسئ ةرمذحامةت ةرتئسبايةأ «بذنداي بةلسةندئلةردئث حالئقارالئق فورؤمدارداعئ مئندةتئ - قازاقستانعا بولسئن-بولماسئن توپئراق شاشؤ، قازاقستاندا ديكتاتؤرا، دةموكراتيامةن ادام قذقئعئ جوق دةپ ايتؤ» دةپ ادئلةتتئ پئكئر بئلدئرگةن. سونئمةن قاتار ليتأانئث استاناداعئ ةلشئلئگئ ءبولئمئنئث جةتةكشئسئ، مينيستر-كةثةسشئ انتاناس پياتراؤسكاستئث ءبئرقاتار قازاقستاندئق وپپوزيسيونةرلئك ب ا ق-تاردئث قئزمةتئنة قاتئستئ بةرگةن باعاسئ دا نازار اؤدارارلئق. كةزدةسؤلةرئمئزدئث بئرئندة ول بئلاي دةپ ايتقان بولاتئن: «ليتأا دةموكراتيالئق رةسپؤبليكا بولئپ تابئلادئ، جانة بئزدة بارلئق باسپاءسوز يدةولوگياعا تاؤةلسئز، الايدا وتة ءتارتئپتئ. مةن ءبئزدئث ب ا ق-تاردا سئزدةردئث وپپوزيسيالئق باسئلئمدارئثئزدئث ءار سانئندا بايقالاتئن مةملةكةتتئث باسشئلئعئنا قاتئستئ مةيلئنشة وشپةندئلئك پةن توعئز بالدئق سئندئ ةشقاشان دا كةزدةستئرگةن ةمةسپئن. سوندئقتان، سئزدةردةگئ احؤال دذرئس ةمةس دةپ ةسةپتةيمئن». ءوز كةزةگئندة ول «ازاماتتئق جانة ساياسي قذقئقتار تؤرالئ حالئقارالئق پاكتئنئ» ةسكة سالا وتئرئپ، پئكئر ةركئندئگئن پايدالانؤ اسقان مئندةت پةن وراسان زور جاؤاپكةرشئلئك جذكتةيتئنئن تئلگة تيةك ةتتئ، ءارئ وزگة تذلعالاردئث ابئروي-بةدةلئن، قذقئقتارئن، سونداي-اق مةملةكةتتئك قاؤئپسئزدئكتئ قورعاؤعا قاتئستئ ءبئرقاتار شةكتةؤلةرمةن كةلئسةتئنئن ايتتئ.
ءيا، بيلئكتة قايسئ ءئستئ دذرئس جاساپ جاتقانئن، قايسئسئن بذرئس ئستةپ وتئرعانئن كورسةتةتئن دالمة-ءدال ينديكاتورئ بولؤئ ءتيئس. وسئ رةتتة، مةنئ «قازاقستانعا ذر دا جئق ةمةس، سئندارلئ ديالوگقا باعدارلانعان ئقپالدئ جانة كذشتئ وپپوزيسيا قاجةت» دةگةن پرةزيدةنت نذرسذلتان نازاربايةأتئث ذستانئمئ قاناتتاندئرادئ. ةندةشة ةلباسئنئث كذش-جئگةرئ ئسكةرلئك، بئلئكتئ، كاسئبي پئكئرتالاستار فورماسئنداعئ مةملةكةت پةن قوعامنئث سئندارلئ ديالوگئنا ارنالعان الاثدئ دامئتؤعا باعئتتالعاندئعئ كةزدةيسوقتئق ةمةس. ة ق ئ ذ-نئث ءتوراعالئعئ مئندةتئن اتقارؤ بارئسئندا ءبئز بذعان تولئق قول جةتكئزة الدئق دةگةن سةنئمدةمئن.