الەمدە جىل سايىن 11 ميلليون ادام دۇرىس تاماقتانباۋدان كوز جۇمادى

 الەمدە جىل سايىن 11 ميلليون ادام دۇرىس تاماقتانباۋ سالدارىنان كوز جۇمادى. بۇل Lancet عىلىمي- مەديتسينالىق جۋرنالىنىڭ دەرەگى. دۇرىس تاماقتانباۋدىڭ سالدارى سەمىزدىككە، ءتۇرلى اۋرۋلارعا اكەپ سوقتىرادى. تەز ارىقتايمىن دەگەنەدەرگە ءار ءتۇرلى ديەتا كوپ.

«Әлеуметтік әмиян»: тегін және жеңілдікпен тамақтандырудың жүйесі қалай жұмыс істейді
Фото: Мухтор Холдорбеков/ Kazinform

 دەگەنمەن، ونىڭ تەرىس تۇستارى دا جوق ەمەس. ديەتانىڭ زيانى مەن پايداسى ديەتانى اركىم ءارتۇرلى ماقساتتا ۇستايدى. سايكەسىنشە ءتۇرى كوپ. سالدارى دا ءارتۇرلى. ماسەلەن، قاتاڭ ديەتالار اعزاعا قاجەتتى دارۋمەندەر مەن مينەرالداردىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە اكەلەدى. سونداي- اق، مەتابوليزمنىڭ باياۋلاۋى مەن بۇلشىقەت ماسساسىنىڭ جوعالۋىنا سەبەپ. ال، جالپى ادامزاتقا ورتاق الەمدەگى ەڭ جاقسى ديەتا - جەرورتا تەڭىزى ديەتاسى. بۇل ەڭ ساۋ جانە عىلىمي نەگىزدەلگەن تاماقتانۋ ۇلگىلەرىنىڭ ءبىرى. جەرورتا تەڭىزى ماڭىنداعى ەلدەردىڭ (يتاليا، گرەكيا، يسپانيا) ءداستۇرلى تاعامدارىنا نەگىزدەلگەن ديەتا ءتۇرى جۇرەك- قان تامىر اۋرۋلارىنىڭ الدىن الۋ، سالماق ساقتاۋ، ديابەت پەن قاتەرلى ىسىك ءقاۋپىن ازايتۋ سياقتى كوپتەگەن ارتىقشىلىقتارىمەن تانىمال. قۇنارلى تاعامعا سۇرانىس از كەز كەلگەن دارىگەرگە اۋىرىپ ەم ىزدەپ بارا قالساڭىز، دۇرىس تاماقتانۋ قاجەت دەگەن ەسكەرتپەنى ءجيى ەستيتىن بولارسىز. الايدا قۇنارلى تاعامداردىڭ قۇنى كۇندەلىكتى اس مازىرىنەن ەكى ەسە قىمبات.

 باعانىڭ جوعارى بولۋىنىڭ بىرنەشە سەبەبى بار. الدىمەن، جاڭعاق، تۇقىمدار، ءزايتۇن مايى، بالىق سياقتى پايدالى ونىمدەردى ءوسىرۋ مەن وڭدەۋ كۇردەلى ءارى ۇزاق ۋاقىتتى الادى. 1 ليتر ءزايتۇن مايىن الۋ ءۇشىن 4- 5 كەلى ءزايتۇن قاجەت. بۇعان قاراعاندا كونسەرۆىلەنگەن نەمەسە وڭدەلگەن تاعامداردىڭ ساقتاۋ مەرزىمى ۇزاق ءارى تاسىمالداۋى ارزان. ەكىنشىدەن، پەستيتسيد پەن گورمونسىز ءونىم ءوسىرۋ كوپ ەڭبەك پەن ۋاقىتتى تالاپ ەتەدى. سونداي- اق، ورگانيكالىق ونىمدەر ارنايى سەرتيفيكاتتاۋدان وتەدى - بۇل دا قوسىمشا شىعىن. ۇشىنشىدەن، سۇرانىس پەن ۇسىنىستىڭ تەپە- تەڭسىزدىگى. فاستفۋد، چيپسى، ءتاتتى سۋسىندارعا سۇرانىس جوعارى بولعاسىن، ولار كوپ وندىرىلەدى، سوندىقتان باعاسى تومەن. ال پايدالى تاعامدار شەكتەۋلى كولەمدە شىعارىلادى، بۇل دا باعانى ارتتىرادى.

 اس تۇزى 3 ميلليون ادامنىڭ ولىمىنە سەبەپكەر

 تۇزسىز كەز كەلگەن استىڭ سۋ تاتيتىنى بەلگىلى. دەگەنمەن ونى شامادان تىس تۇتىنۋ ادام ءومىرىن بىرنەشە جىلعا قىسقارتادى. ناننىڭ قۇرامىندا، سويا تۇزدىعىندا بولسىن تاعامنىڭ ءدامىن كەلتىرگەنى بىلاي تۇرسىن، اعزانىڭ ءارىن كەتىرەدى. تۇزدى كوپ تۇتىنۋ سەمىزدىكپەن قاتار، تىكەلەي جۇرەككە اسەر ەتىپ، قاتەرلى ىسىككە اكەپ سوقتىرۋى مۇمكىن. كەز كەلگەن اس ۇيدەن تابىلاتىن بۇل قوسپانى دۇرىس پايدالانۋ كەرەك. بۇل رەتتە اس مازىرىندە كوكونىستەر مەن جەمىستەردىڭ، تەڭىز ونىمدەرىندە كەزدەسەتىن ومەگا-3 ماي قىشقىلدارىنىڭ بولۋى ماڭىزدى، - دەيدى ماماندار.

 سيتاتا: ادامنىڭ سالماعىنا قاراماستان تاماقتانۋ ساپاسى وتە ماڭىزدى رول اتقارادى. ەڭ الدىمەن، تۇتاس ءداندى ونىمدەر، جەمىس پەن كوكونىستى، جاڭعاقتاردى كوپ تۇتىنىپ، تۇز مولشەرىن ازايتۋ قاجەت. كريستوفەر ماررەي، دەنساۋلىق كورسەتكىشتەرى مەن باعالاۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى/ۆاشينگتون ۋنيۆەرسيتەتى

24.kz

سوڭعى جاڭالىقتار