ادامزات پايدا بولعالى جەر بەتىندە قانشا ۇرپاق اۋىستى؟

استانا.قازاقپارت - ادامدار ادەتتە ءوز اۋلەتىنىڭ تاريحىن ارحيۆتەر، د ن ق-تەستتەر جانە گەنەالوگيالىق دەرەكتەر ارقىلى زەرتتەيدى.

су
Фото: Freepik

مىسالى، كونفۋتسيدىڭ شەجىرەلىك اعاشى 80 نەن استام ۇرپاقتى قامتيدى جانە شامامەن 3 مىڭ جىلعا سوزىلادى. الايدا قازىرگى عىلىمي باعالاۋلار ادامزات تاريحى بۇدان الدەقايدا ۇزاق ەكەنىن كورسەتەدى: Homo sapiens شامامەن 300 مىڭ جىل بۇرىن پايدا بولعان، دەپ حابارلايدى turkystan.kz.

وسى ۋاقىت ارالىعىندا قانشا ۇرپاق الماسقانىن ەسەپتەۋ ءۇشىن عالىمدار «ۇرپاق ۇزاقتىعى» دەگەن كورسەتكىشتى پايدالانادى. بۇل ادامداردىڭ ورتا ەسەپپەن قانشا جاستا بالا سۇيەتىنىن بىلدىرەدى. زەرتتەۋلەردە بۇل كورسەتكىش ءارتۇرلى: مىسالى، يسلانديادا سوڭعى 300 جىلدا ول شامامەن 30,3 جىل بولسا، ەۋروپادا ⅩⅩ عاسىردىڭ ەكىنشى جارتىسىندا ەر ادامدار ءۇشىن ورتاشا 29 جىلعا جۋىق بولعان.

گەنەتيك مەتيۋ حان تاريحي دەرەكتەر مەن مۋتاتسيالاردى تالداي وتىرىپ، سوڭعى 250 مىڭ جىلداعى ورتاشا ۇرپاق ۇزاقتىعىن شامامەن 26,9 جىل دەپ ەسەپتەيدى. وسى ەسەپكە سۇيەنسەك، ادامزات تاريحىندا شامامەن 11 مىڭنان استام ۇرپاق اۋىسقان.

باسقا زەرتتەۋشىلەر ۇرپاق ۇزاقتىعىن 24,6 جىلدان 30 جىلعا دەيىنگى ارالىقتا قاراستىرادى. بۇل جاعدايدا ادامزات تاريحىنداعى ۇرپاق سانى شامامەن 10 مىڭ مەن 12 مىڭنىڭ اراسىندا بولۋى مۇمكىن.

عالىمداردىڭ ايتۋىنشا، بۇل ەسەپتەر ناقتى ءبىر ساننان گورى ەۆوليۋتسيانىڭ اۋقىمىن تۇسىنۋگە كومەكتەسەدى جانە ادامزات تاريحىنىڭ قانشالىقتى تەرەڭ ەكەنىن كورسەتەدى.