قارىزى بار ازاماتتار 3-ناۋرىزدان باستاپ بانكروتتىققا ءوتىنىش بەرە الادى
«2022 -جىلعى 30-جەلتوقساندا مەملەكەت باسشىسى «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتارىنىڭ تولەم قابىلەتتىلىگىن قالپىنا كەلتىرۋ جانە بانكروتتىق تۋرالى» ق ر زاڭىنا قول قويدى. ول بانكتەردىڭ، ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ، كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەردىڭ الدىندا مەرزىمى وتكەن بەرەشەگى بار جانە جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەلمەگەن بورىشتاردىڭ باسقا دا تۇرلەرى بويىنشا ق ر ازاماتتارىنىڭ تولەم قابىلەتسىزدىگىنە بايلانىستى تۋىنداعان قاتىناستاردى رەتتەۋدى كوزدەيدى. بۇل زاڭ رەسمي جاريالانعاننان كەيىن 60 كۇن وتكەن سوڭ كۇشىنە ەنەدى. بۇل دەگەنىمىز - قارىزى بار ازاماتتار 2023 -جىلدىڭ 3-ناۋرىزىنان باستاپ بانكروتتىققا ءوتىنىش بەرە الادى دەگەن ءسوز»، - دەدى زاڭعار شىندالي.
سپيكەردىڭ ايتۋىنشا، زاڭنىڭ قابىلدانۋى بەرەشەك نەسيەلەرىن ەسەپتەن شىعارۋ اكسياسى ەمەس، بۇل - ءبىرقاتار سالدارى بار سوڭعى شارا.
سپيكەر سونداي- اق بورىشكەرلەرگە بانكروتتىقتىڭ ءۇش ءراسىمى قولدانىلاتىنىن مالىمدەدى.
«قارىز سوماسىنا قاراي بورىشكەرلەرگە بانكروتتىقتىڭ ءۇش ءراسىمىنىڭ ءبىرى - سوت بانكروتتىعى، سوتتان تىس جانە تولەم قابىلەتتىلىگىن قالپىنا كەلتىرۋ قولدانىلادى. بارلىق ءۇش ءراسىمدى تەك بورىشكەردىڭ ءوزى انىقتايدى»، - دەدى سپيكەر.
ونىڭ ايتۋىنشا، العاشقى ءراسىم - سوتتان تىس بانكروتتىق.
«ول بانكتەر، م ق ۇ جانە كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەر الدىنداعى 1600 ا ە ك- تەن (5,5 ميلليون تەڭگە) اسپايتىن، 12 اي ىشىندە وتەلمەگەن بورىشتار بويىنشا عانا قولدانىلادى. مۇندا كەلەسى شارتتار ساقتالادى: ورتاق مەنشىكتەگى مۇلىكتى قوسا العاندا، مۇلىكتىڭ مەنشىك قۇقىعىندا بولماۋى؛ بورىشكەرگە قاتىستى ءوتىنىش بەرىلگەن كۇنى 7 جىل ىشىندە سوتتان تىس نەمەسە سوت بانكروتتىعى راسىمدەرى قولدانىلماعانى؛ بورىشكەر مەرزىمى وتكەن بەرەشەكتى رەتتەۋ بويىنشا شارالاردى قابىلداۋى»، - دەدى سپيكەر.
سوتتان تىس بانكروتتىققا 5 جىلدان استام قارىزىن وتەمەگەن تۇلعالار دا جۇگىنە الادى. بۇل رەتتە، جوعارىدا اتالعان شارتتار مۇنداي بورىشكەرگە قولدانىلمايدى. التى اي بويى الەۋمەتتىك كومەك الۋشى بولىپ تابىلاتىن بورىشكەر وسى ءراسىمدى قولدانۋعا ءوتىنىش بەرە الادى. سوتتان تىس بانكروتتىقتى مەملەكەتتىك كىرىستەر ورگاندارى قارايدى.
كرەديتورلار تىزبەسىن، بەرەشەك سوماسىن، سونداي- اق بانكپەن نەمەسە ميكروقارجى ۇيىمدارىمەن بورىشتى رەتتەۋ تۋرالى قۇجاتتاردى قوسا بەرە وتىرىپ، ەلەكتروندىق ۇكىمەت پورتالى، «e-salyg Azamat» ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى ءوتىنىش بەرۋ ارقىلى ىسكە اسىرىلادى.
«ەكىنشى ءتۇرى - سوت بانكروتتىعى. ونى 1600 ا ە ك- تەن استام جانە قارىزدىڭ قالعان تۇرلەرى بويىنشا بورىشكەر ازاماتتار قولدانا الادى. سوت بانكروتتىعىنىڭ ماقساتى بانكروتتىڭ مۇلكى ەسەبىنەن كرەديتورلاردىڭ تالاپتارىن بارىنشا قاناعاتتاندىرۋ بولىپ تابىلادى. سوت بانكروتتىعى پروتسەسىندە كرەديتوردىڭ تەك كەپىلدى مۇلىكتى، ونىڭ ىشىندە جالعىز تۇرعىن ءۇي بولىپ تابىلاتىن مۇلىكتى الىپ قويۋعا قۇقىعى بار. وسى ءراسىمدى قولدانۋ بارىسىندا بورىشكەرگە تومەندەگىلەر تىيىم سالىنادى: مۇلىكتى يەلىكتەن شىعارۋ نەمەسە جاڭا مىندەتتەمەلەر قابىلداۋ بويىنشا مامىلەلەر جاساۋ (قارىزدار الۋ، كەپىلدىكتەر مەن كەپىلگەرلىكتەر بەرۋ) ؛ شەتەلگە شىعۋ. وسى ءراسىمدى قولدانعاننان كەيىن بورىشكەرگە «بانكروت» مارتەبەسى بەرىلەدى»، - دەدى زاڭعار شىندالي.
سوت بانكروتتىعى ءراسىمىن جۇزەگە اسىرۋدى قارجى باسقارۋشىلارى (زاڭدى تۇلعالار مەن ج ك بانكروتتىق ءراسىمىن جۇزەگە اسىراتىن اكىمشىلەر؛ كاسىبي بۋحگالتەرلەر؛ زاڭ كونسۋلتانتتارى؛ اۋديتورلار) جۇرگىزەدى. قارجى باسقارۋشىلارىنىڭ قىزمەتتەرى اقىلى جانە قىزمەتتەرگە اقى تولەۋ بورىشكەردىڭ مۇلكى ەسەبىنەن جۇرگىزىلەدى (ايىنا 1 ە ت ج، 2023 -جىلى - بۇل 70 مىڭ تەڭگە)، مۇلكى جوق، حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توپتارىنا جاتاتىن ادامدار ءۇشىن قارجى باسقارۋشىلارىنىڭ قىزمەتتەرى تەگىن بولىپ تابىلادى.
«ءۇشىنشى ءتۇرى - تولەم قابىلەتتىلىگىن قالپىنا كەلتىرۋ، ول تۇراقتى تابىس بولعان جاعدايدا 5 جىلعا دەيىن قارىزدى ءبولىپ تولەۋ مۇمكىندىگىن كوزدەيدى. بورىشكەر ءۇشىن جالعىز شارت - قارىز مولشەرى قارىز الۋشىعا تيەسىلى مۇلىكتىڭ قۇنىنان اسپاۋى كەرەك. بۇل ءراسىمنىڭ ارتىقشىلىعى - ودان كەيىن جەكە تۇلعا «بانكروت» مارتەبەسىنە يە بولمايدى، سوندىقتان وعان بانكروت ءۇشىن كوزدەلگەن سالدارلار قولدانىلمايدى، سونداي- اق شەتەلگە شىعۋعا شەكتەۋلەر جوق.